RECENSIE: Scaramouche Jones, Online stream ✭✭✭

Ray Rackham recenseert Scaramouche Jones met Shane Richie, nu te streamen via Stream.Theatre.

Shane Richie in Scaramouche Jones. Foto: Bonnie Britain Scaramouche Jones Bekijk de livestream

3 sterren

Een drie-sterrenrecensie is vaak een twijfelgeval, een beetje als het bekende Engelse gezegde over het ei van de hulpprediker: delen ervan zijn uitstekend, maar andere delen laten te wensen over. Een drie-sterrenshow suggereert dat sommige fragmenten goed zijn, terwijl andere wellicht tegenvallen. Misschien wel de vriendelijkste manier om deze waardering te duiden, is dat de show goed *zou kunnen* zijn. Die onzekerheid is op z'n best vrijblijvend, op z'n slechtst misleidend voor de theaterbezoeker die hoopt op een degelijk avondje uit. Scaramouche Jones, onder regie van Ian Talbot en ondanks een meesterlijke prestatie van Shane Richie, is precies dat.

Shane Richie in Scaramouche Jones. Foto: Bonnie Britain

Het titelfiguur is een honderdjarige clown die, aan de vooravond van het nieuwe millennium, besluit zijn levensverhaal te delen tijdens zijn allerlaatste optreden op – in zijn eigen woorden – "het hol van de twintigste eeuw". Hij is klaar om te sterven alsof het bereiken van de honderd jaar genoeg is, maar niet voordat hij zowel zijn lichaam als zijn ziel blootlegt voor wie maar luistert. Zijn verhaal is fascinerend; het script van Justin Butcher neemt ons mee van carnavals in Trinidad via de concentratiekampen in Oost-Europa naar de deftige straten van Londen. Op papier klinkt deze reis even vergezocht als belachelijk, maar Butcher hanteert de noodzakelijke expositie op zo'n manier dat het werkt. Het duurt echter te lang voordat het verhaal echt op stoom komt. Wanneer Scaramouche na 41 minuten over Ieper en Passendale begint te vertellen, realiseren we ons dat we pas zestien van de honderd jaar achter de rug hebben en zetten we ons schrap voor een lange zit.

Richie's optreden is consistent goed en op veel punten zelfs uitmuntend. Hij balanceert kundig tussen avant-gardistisch-intellectueel en het volkse entertainment van de 'end-of-the-pier'-shows; een interpretatie die werkelijk aanslaat. Richie's ietwat ongemakkelijke bravoure wordt gecompenseerd door fysieke trekjes en o-benen waar de komiek Kenny Everett trots op zou zijn geweest; het resultaat is even charmant als tragisch. Het is een waar genoegen om hem aan het werk te zien. Het script van Butcher is grootser dan welke acteur ook zou wensen, met ontmoetingen met gevaarlijke slavenhandelaars, slangenbezweerders, Mussolini en slachtoffers van het fascisme op weg naar hun dood. Richie gaat deze overdaad vol overgave aan en is op zijn best wanneer hij de extraverte theatraliteit loslaat en oprecht lijkt te geloven in de gruwelen van de vele ervaringen van zijn personage.

Shane Richie in Scaramouche Jones. Foto: Bonnie Britain

Helaas is Richie alleen niet genoeg. Deze productie is een optelsom van excessen die simpelweg niet overal kloppen. Een explosie van verfrommeld rood cellofaan omringt het stoffige meubilair uit het midden van de vorige eeuw onder een backstage-trap, geaccentueerd door rode heliumballonnen. Het wekt de indruk dat het decor van Andrew Exeter vlak voor de livestream is besprenkeld met een soort suikerspinnen-glazuur. Het onophoudelijke soundscape van Harry Regan is simpelweg te opdringerig en de flikkerende camcorder-stijl die knipoogt naar de Blair Witch Project wordt al snel irritant in plaats van een toevoeging te zijn aan de thuiskijk-ervaring. Uiteindelijk zijn de vele wisselingen in tonaliteit (in elk opzicht) niet zo effectief als Talbot gehoopt had; het voelt eerder als een schokkende aanslag op de zintuigen.

Scaramouche Jones is vermakelijk in zijn absurditeit en boeiend in zijn tragiek. Deze specifieke productie voegt helaas weinig toe aan de solide prestatie van Richie in dit onsamenhangende maar interessante verhaal van Butcher. Als geheel blijft het echter een fragmentarische caleidoscoop die net niet mooi in elkaar vloeit.

BOEK TICKETS VOOR SCARAMOUCHE JONES