RECENSIE: Soldiering On, Talking Heads ✭✭✭✭

Paul T Davies bespreekt Harriet Walter in Soldiering On, onderdeel van Alan Bennetts Talking Heads, nu te zien op BBC iPlayer.

Harriet Walter in Soldiering On.

Nu te streamen op BBC iPlayer.

4 Sterren

Bekijk nu

Stoïcisme wordt vaak gezien als een typisch kenmerk van de Britse volksaard; het wordt bewonderd en de ‘stiff upper lip’ geldt als een teken van kracht. Toch zijn we ons tegenwoordig veel bewuster van de schade die stilzwijgen en het niet om hulp vragen kunnen aanrichten. Voor Alan Bennett is dit vruchtbare grond, en niemand is zo onverstoorbaar als Muriel, die we ontmoeten direct na de begrafenis van haar echtgenoot. Ze maakt deel uit van de gegoede buitenlui (ik stel me zo voor dat ze een enorme stapel Horse and Hound-tijdschriften heeft liggen), is deftig tot in haar haarvaten, en wanneer haar zoon Giles haar wat papieren laat tekenen, lijkt het erop dat haar man Ralph haar als een zeer vermogende weduwe heeft achtergelaten. Alleen is Giles een 'boefje' en ontstaan er liquiditeitsproblemen door slechte investeringen – en het lijkt allemaal de schuld van Giles te zijn. Daarnaast heeft haar dochter Margaret speciale behoeften en wordt ze verzorgd in een tehuis. Zodra het geld opraakt, wordt Margaret echter overgeplaatst naar een soberdere instelling, die qua ondersteuning juist rijker is. Terwijl Margaret daar opbloeit en therapie haar jeugdmisbruik door haar vader blootlegt, begint Muriel voor onze ogen langzaam in te storten.

Harriet Walter levert een prachtige prestatie; beheerst, waardig en langzaam je hart brekend, terwijl je eigen vooroordelen over deze welgestelde klasse op de proef worden gesteld. Ze blijft onvermoeibaar opgewekt, trots op het feit dat ze niet in het openbaar huilde bij Ralphs uitvaart, vergevingsgezind tegenover Giles ondanks dat hij haar oude dag ruïneert, en onzeker over wat ze moet denken van de onthullingen van Margaret, terwijl ze haar eigen gevoelens diep wegstopt. In de slotscène, in een pension aan zee buiten het seizoen, waar ze de hele dag tv-kijkt en haar kleinkinderen niet ziet omdat het Giles te veel aangrijpt haar daar te treffen, weigert ze zichzelf als slachtoffer te zien; ze is een overlever. „Ik ben geen tragische vrouw. Zo ben ik niet.”

De regie van Marianne Elliott is even fijngevoelig als het spel; de camera lijkt bijna te zweven, alsof er gewacht wordt op toestemming om dichterbij te komen – een toestemming die wordt verleend met een subtiel opgetrokken wenkbrauw of een blik op haar omgeving. Het is een compliment aan het ontwerpteam dat ze met een paar eenvoudige, rake kleuraccenten en rekwisieten de overgang maken van een verfijnde wereld naar een overlevingsbestaan aan de kust. Muriel wekt wellicht frustratie op, maar je zult diep medelijden voelen met een vrouw die lijdt onder haar eigen onverzettelijkheid.

Lees ook de recensies voor An Ordinary Woman, Her Big Chance en The Shrine