RECENZJA: Playwriting - Structure, Character, How and What To Write, Nick Hern Books ✭✭✭✭✭

Paul T Davies recenzuje nową publikację pt. "Playwriting: Structure, Character and What To Write" autorstwa Stephena Jeffreysa, wydaną przez Nick Hern Books.

Playwriting. Structure, Character, How and What To Write.

Stephen Jeffreys.

Nick Hern Books.

5 gwiazdek

Zamów teraz

Przez ponad dwie dekady Stephen Jeffreys prowadził cieszącą się ogromnym uznaniem serię warsztatów, które przyciągały autorów z całego świata i ukształtowały warsztat wielu dzisiejszych uznanych dramatopisarzy. Książka pod redakcją Maeve McKeown, nad którą autor pracował do swojej przedwczesnej śmierci w 2018 roku, z wielką dbałością oddaje jego unikalny głos. Jednym z największych atutów tej publikacji jest poczucie, że Jeffreys zwraca się bezpośrednio do nas – jak autor do autora, jak miłośnik teatru do miłośnika teatru. Sam autor zwięźle podsumowuje swoje dzieło: „Ta książka to zwieńczenie całego życia spędzonego na czytaniu i pisaniu scenariuszy, chodzeniu do teatru i nauczaniu rzemiosła. Stworzyłem to, czego według mnie brakowało na rynku: przejrzysty przewodnik po strukturze, postaciach oraz o tym, jak i co pisać”.

Książka jest idealnie podzielona zgodnie z tymi trzema tematami. Od „Poetyki” Arystotelesa po najnowsze hity sceniczne, Jeffreys dobiera znakomite przykłady, by zobrazować omawiane kwestie. Dowiecie się z niej m.in. o strukturze opowieści (na przykładzie trójaktowej struktury Makbeta), o czasie i miejscu otwartym oraz zamkniętym, o tym, co napisać przed przerwą, a co tuż po niej, o sztukach z zaburzoną chronologią, budowaniu relacji z widownią i wielu innych aspektach. Momenty, w których autor posługuje się znanymi sztukami, by pokazać proces ich tworzenia i oddziaływania, są fascynujące. (Przedstawia tak błyskotliwe podsumowanie „Top Girls” Caryl Churchill, że żałuję, iż nie znałem go, zanim próbowałem streścić zawiłość tej sztuki w krótkiej recenzji ostatniej produkcji w National Theatre).

Jako autora szczególnie zaciekawiła mnie sekcja poświęcona postaciom. Zaczerpnąłem z niej wskazówki, które już zacząłem stosować – m.in. przypomnienie o tym, jak istotna jest przeszłość bohatera (backstory), nawet jeśli na scenę trafi tylko jej ułamek, oraz o rozważaniu dalszych losów postaci po zakończeniu sztuki. Rozdział o trójwymiarowości postaci jest niezwykle inspirujący. Warto dodać, że Jeffreys zachęca do kupowania, wypożyczania i analizowania nieznanych nam dotąd tekstów; po lekturze po prostu chce się wiedzieć więcej. Część „Jak pisać” (How To Write) zawiera genialne porady i anegdoty – dowiedziałem się z niej, czym jest „test Peggy Ramsay”, jak nagrania z afery Watergate mogą służyć za narzędzie przy konstruowaniu dialogów oraz jaka jest różnica między dramatopisarzami-lisami a tymi, którzy są jak jeże. (Zaufajcie mi, warto kupić tę książkę choćby po to, by sprawdzić, do której grupy należycie!). Dołączone ćwiczenia do samodzielnego wykonania obejmują niemal każdy gatunek sztuki, jaki można sobie wyobrazić.

Ostatnia część zawiera znakomitą, aktualną analizę „uniwersalnych opowieści”. Jeffreys przekonująco argumentuje, że istnieje dziewięć podstawowych historii, na których opiera się cały dramat, i rozpisuje je na początek, środek oraz zakończenie. Krótko mówiąc, ta książka to prawdziwa uczta, niezależnie od tego, na jakim etapie pisarskiej drogi się znajdujecie. To pozycja obowiązkowa dla wszystkich pasjonatów teatru – książka, do której wraca się wielokrotnie, szukając inspiracji, którą warto mieć na półce i którą warto podarować każdemu, kto kocha teatr.

ZAMÓW EGZEMPLARZ "PLAYWRITING" W NICK HERN BOOKS

Przeczytaj recenzje innych publikacji.