RECENZJA: The Croft, Derby Theatre (Trasa po Wielkiej Brytanii) ✭✭✭

Gary Stringer recenzuje spektakl The Croft autorstwa Aliego Millesa w produktoji Original Theatre Company, który gościł na deskach Derby Theatre w ramach ogólnokrajowej trasy po Wielkiej Brytanii.

Lucy Doyle i Gwen Taylor. Fot. Charlotte Graham The Croft

Derby Theatre oraz w trasie

Trzy gwiazdki

Harmonogram trasy The Croft po Wielkiej Brytanii

Ambitny debiut Aliego Millesa w reżyserii Philipa Franksa, zrealizowany przez Original Theatre Company, porusza fundamentalne tematy: śmiertelność, seksualność, religię, żałobę oraz nasze miejsce w świecie natury. Akcja toczy się w trzech różnych okresach, a jej punktem stałym jest tytułowe domostwo – mistrzowsko zaprojektowane przez scenografa Adriana Linforda. To przejmujący ghost story przebrany za dramat rodzinny. A może jest na odwrót?

Sztuka, jakby niepewna, czy postawić na gotyckie dreszcze, czy na sekrety i kłamstwa wpisane w rodzinną tragedię, ostatecznie okazuje się odważnym, choć nieco nierównym thrillerem. To dzieło badające dualizm ludzkiej natury: walkę instynktów z wychowaniem, tradycji z nowoczesnością oraz wolnej woli z narzuconymi oczekiwaniami. Sam The Croft, położony na odludziu w szkockich Highlands, jawi się jako miejsce niemal wyjęte spod władzy czasu – będąc jednocześnie azylem i więzieniem.

Dzięki znakomitym kreacjom Lucy Doyle, Caroline Harker oraz pochodzącej z Derbyshire Gwen Taylor, tekst Millesa staje się wspaniałym popisem silnych postaci kobiecych. Enid grana przez Taylor stanowi oś łączącą trzy strefy czasowe, rozciągające się od 1870 roku po dzień dzisiejszy. Podkreślając motyw dwoistości, jest ona zarówno uzdrowicielką, jak i heretyczką, wiedźmą i mądrą kobietą. Z kolei Caroline Harker po mistrzowsku portretuje dwie skrajnie różne kobiety, z których każda mierzy się z konsekwencjami porzucenia rodziny z zupełnie innych pobudek.

Lucy Doyle i Caroline Harker. Fot. Charlotte Graham

Wcielając się w postacie Laury i Eilene, Lucy Doyle przekonująco oddaje gniew i zagubienie płynące z poczucia zdrady i opuszczenia. Emocje te odbijają się echem przez stulecia dzielące obie historie, wprowadzając do nadprzyrodzonych wątków sztuki sugestię reinkarnacji. Działania bohaterek są formą buntu przeciwko rolom narzuconym im przez patriarchalne społeczeństwo – rolom kochanek, żon i córek. The Croft – zarówno jako miejsce, jak i sztuka – rzuca im wyzwanie, by odważyły się poszukać innej drogi.

Patriarchat reprezentują Drew Cain i Simon Roberts, kreując postacie być może jeszcze bardziej ograniczone przez sztywne wzorce społeczne. Zastraszeni kobiecą seksualnością, odrzucają bliskość, próbując zaprowadzić porządek w świecie natury, który jedynie wydaje im się oswojony. Jak złowieszczo stwierdza David, lojalny pracownik posiadłości grany przez Caina: „to miejsce nie każdego akceptuje”. Nie musi już dodawać, że przed jego wyrokiem prawdopodobnie nie ma ucieczki.

Drew Cain i Lucy Doyle. Fot. Charlotte Graham Atrakcje rodem z nawiedzonego domu – migoczące światła, trzaskające drzwi i twarze majaczące w oknach – są użyte efektownie, choć musza konkurować z bardzo współczesnymi lękami przed izolacją, odrzuceniem i próbą odnalezienia się w dynamicznie zmieniającej się rzeczywistości. Bohaterowie stają przed surowym wyborem: czy zbuntować się i zmierzyć z przytłaczającym ciężarem historii i oczekiwań.

Zaproszenie Aliego Millesa do wyprawy w dzikie ostępy szkockich Highlands podczas trwającej trasy po Wielkiej Brytanii to doświadczenie interesujące, choć momentami wymagające. Mimo że produkcja bywa zbyt ambitna i chwilami dezorientująca, publiczność w Derby Theatre została nagrodzona poruszającą grą aktorską, która pozostawia mnóstwo materiału do przemyśleń.

Spektakl w Derby Theatre do 1 lutego 2020 roku w ramach brytyjskiej trasy koncertowej.