ELEŞTİRİ: Fleabag, Wyndham's Theatre, Londra ✭✭✭✭

Paul T Davies, Londra'daki Wyndham's Theatre'da kapalı gişe sahnelenmeye devam eden Phoebe Waller-Bridge imzalı Fleabag'i yorumluyor.

Fleabag rolünde Phoebe Waller-Bridge. Fotoğraf: Matt Humphrey Fleabag

Wyndham’s Theatre, Londra.

29 Ağustos 2019

4 Yıldız

Eğer Phoebe Waller-Bridge'den, yarattığı Fleabag karakterinden ve sonrasındaki diziden hâlâ haberdar değilseniz, kültürel gündemin epey uzağında kalmışsınız demektir! İlk kez 2013'te Edinburgh Festival Fringe'de sahnelenen bu monolog, ödül üstüne ödül kazandı ve Soho Theatre'daki gösteriminin ardından Olivier Ödülü'ne aday gösterildi. Geri kalanı ise tam bir efsane; kendisi şu an Birleşik Krallık'ın en saygın ve sevilen yazar-oyuncularından biri. Şimdi ise oyun, West End prömiyerini yaparak Fleabag karakterine bir nevi veda turu atıyor. Salona girdiğiniz anda seyircinin Waller-Bridge'e olan sevgisini hissedebiliyorsunuz. Bir arkadaşım, en pahalı biletlerin bile tükendiği, günlük ucuz bilet kuyruklarının sabaha karşı başladığı ve her gün piyango usulü bilet satılan bu oyunun "eleştirmenlere karşı dayanıklı" olduğunu söyledi. Haklı da; özellikle metin ve oyunculuk bu kadar iyiyken eleştirilere yer kalmıyor. (Nitekim Killing Eve'in ikinci sezonu, Waller-Bridge yazarlık koltuğunda olmadığı için hayal kırıklığı yaratmıştı.)

Sahne şovunu izlemenin en iyi yolu, TV dizisinden bildiğiniz her şeyi bir kenara bırakmaktır; bu oyun her şeyin başlangıcı, köken hikayesi. Sıkı Fleabag takipçileri, bazı anları ve karakterleri tanımanın yanı sıra bunların zamanla nasıl geliştiğini görmekten büyük keyif alacak. Yaklaşık bir saat boyunca Fleabag'e, en yakın arkadaşı Boo'ya, kobay faresi Hilary'ye ve Fleabag'in beraber olduğu erkeklere konuk oluyoruz. Dizide yer almayan ancak burada karşımıza çıkan, ukulele çalan yaşlı karakter Joe, sonsuz iyimserliği ve yaşam sevgisiyle Fleabag'in melankolisine meydan okuyarak oyunun keyifli bir sürprizi oluyor. Waller-Bridge son derece samimi bir performans sergiliyor; karaktere duyduğu sevginin ve canlı seyirciyle olan bağının hâlâ ilk günkü heyecanını taşıması takdire şayan. Oyun, açık sözlülüğüyle hem kahkahalara boğuyor hem de salondaki kadınlarla (ve gey erkeklerle!) güçlü bir bağ kuruyor.

Wyndham's Theatre'daki Fleabag oyununda Phoebe Waller-Bridge. Fotoğraf: Matt Humphrey

Ancak Waller-Bridge'in asıl ustalığı yalnızlık temasını işlemesinde yatıyor; hayatını kaybetmiş bir annenin ve bir dostun yasını tutarken hissedilen o yalnızlık... Eve gitmemek için her şeyi ve herkesi göze alan rastgele ilişkilerin getirdiği yalnızlık, bir ilişkinin orta yerindeki yalnızlık ve ailenin "tuhaf" üyesi olarak görüldüğünüz o dışlanmışlık hissi... Hatta bir kobay faresinin yalnızlığı bile bu anlatıda yer buluyor. Karakterin antipatik yanlarını sergilemekten de çekinmiyor; bazen Fleabag'i sevmiyorsunuz ama seçimlerini her zaman anlıyor, kahkahadan hüzne savrulurken ona kapılıp gidiyorsunuz.

Kuşkusuz böyle bir salonda, oturduğunuz yere bağlı olarak oyunun o samimi havası biraz dağılabiliyor, hâlâ bir "fringe" şovu hissi veriyor (ki yakındaki canlı yayın gösterimleri izleme deneyimine daha çok katkı sağlayabilir). Vicky Jones'un hassas rejisi ve Holly Pigott'ın tasarımı dahil hiçbir şey değiştirilmemiş; ancak altmış beş dakikalık süre biraz kısa geliyor, yeni materyaller eklenmiş olması iyi olabilirdi. Yine de bu, karaktere bir elveda ise (ve ben de artık bir sonraki adımını heyecanla beklediğimden veda zamanının geldiğini düşünüyorum), ayakta alkışlanmak, zirvedeki bir yazara sunulacak en güzel teşekkürdür.