RECENSIE: Here Lies Love, Dorfman Theatre, National Theatre ✭✭✭✭✭

Natalie Mendoza als Imelda Marcos in Here Lies Love. Foto: Tristram Kenton Here Lies Love Dorfman Theatre in de National 15 oktober 2014 5 sterren

Stelt u zich eens voor, voor zover dat mogelijk is, dat Tommy, Jesus Christ Superstar, Evita en Assassins een onwettig liefdeskind zouden krijgen. Kunt u het zich niet voorstellen? Breng dan een bezoek aan het onlangs geopende Dorfman Theatre van het National Theatre (het vernieuwde en omgedoopte Cottesloe Theatre – en erg fraai is het ook). Daar is de opruiende en veelgeprezen productie van Here Lies Love van The Public Theatre te zien, geregisseerd door de buitengewone Alex Timbers en geschreven door David Byrne en Fatboy Slim.

Het programmaboekje beschrijft Here Lies Love als "een revolutionaire musicalervaring", wat volkomen terecht is, maar tegelijkertijd verwarrend onvolledig. Het is ook een overweldigende theatrale ervaring; sterker nog, de inherente benadering van en het gebruik van theatraliteit is fundamenteel voor de allesomvattende toegankelijkheid en het succes ervan.

De manier van enscenering is doelbewust en creëert een meeslepend effect voor degenen op de dansvloer (het podiumniveau) en een voyeuristisch effect voor de toeschouwers op de balkons. In één klap wordt het publiek integraal onderdeel van het spel: de 'ondergedompelde' bezoekers worden het volk van de Filipijnen, beleven de actie van heel dichtbij en sluiten zich – ieder naar eigen inzicht – aan bij de propaganda die hen aanzet tot actie, of dat nu in beweging, zang of emotie is. De toeschouwers in de zaal kunnen, afhankelijk van hun eigen instelling, ook deel uitmaken van het Filipijnse volk, of de rest van de wereld zijn die vol ontzag en fascinatie toekijkt. Het is niet mogelijk, of zelfs verstandig, om te proberen je te verzetten tegen de betrokkenheid bij dit adembenemende, betoverende staaltje theatermagie.

Het decor van David Korins moet je, om met Sjakie en de Chocoladefabriek te spreken, geloven om het te kunnen zien. Het is geen gewoon decor; het is alles wat het maar moet zijn. Het is een zinderend, geïntegreerd ontwerp dat pulseert en bonkt van kleur, licht en constante verandering. Op zichzelf kapselt het al het idee van door de media gevoede propagandacampagnes in. Als er een Pulitzerprijs voor decorontwerp zou bestaan, zou Korins die in zijn zak kunnen steken.

Slimme, verplaatsbare platforms creëren een discotheeksfeer (de gigantische discobal helpt daar zeker bij!) voor het publiek op de vloer, maar houden tegelijkertijd de politieke actie en ontwikkelingen op een hoger plan dan dat van de gewone stervelingen. Behalve in de scènes waarin de politici zich voor hun eigen doeleinden onder het volk begeven. Elke wand van de ruimte kan transformeren van een simpele kale muur naar een decorstuk of een scherm voor bewegende beelden. Geen enkel aspect van Korins' magische, veranderlijke ontwerp faalt in het accentueren of ondersteunen van de intentie van het bruisende script en de score. Het is fenomenaal.

Het verhaal volgt de opkomst en ondergang van Ferdinand en Imelda Marcos, maar bekeken door de bril van Imelda's ervaringen: haar eerste liefde voor, en latere afwijzing door Ninoy Aquino; haar razendsnelle verloving met de vaak afwezige Marcos; hun huwelijk en de triomfale vroege jaren waarin ze eruitzagen en werden behandeld als het 'Camelot'-paar van de Filipijnen; hun wederzijdse corruptie door de verleidelijke rijkdom en macht van het Westen; hun excessen en wreedheid tijdens hun bewind; de gevangenzetting en moord op Aquino; Ferdinands ontrouw en het opeisen van de totale macht; de jacht van de pers op de waarheid achter de Imelda-mythe; het uiteenvallen van hun macht en de People Power-revolutie die ertoe leidde dat ze door de Amerikaanse overheid in veiligheid werden gebracht. Krachtige, belangrijke thema's.

In de kern is het een 'through-sung' musical: aanstekelijke dancenummers, oprechte ballades en krachtige anthems. Dit wordt gecombineerd met fragmenten uit de echte geschiedenis – de bandopname van het voorspel tot de seks tussen Ferdinand en zijn minnares is verrassend schokkend, en de moord op Aquino is hartverscheurend, ondanks dat het een historische zekerheid is. Er is iets onbeschrijfelijks aan de hand – de krachtige, meeslepende schoonheid van de muziek maakt de wreedheden des te indringender. Geweldige muziek en tekst vormen samen groots theater.

De cast is uitmuntend.

Natalie Mendoza is prachtig als Imelda en brengt nauwgezet haar pad in kaart van onwetende ingénue tot verwarde koningin, zonder ooit de duivelse en egoïstische wegen die Imelda op haar schoenen bewandelde te verbloemen. Haar stem is krachtig, vrij in zowel de hoogte als de laagte en prachtig beheerst in het middenregister; rijk, innemend en bruisend van kracht. Ze is beeldschoon en elegant, draagt de fabelachtige kostuums van Clint Ramos met stijl en maakt op een bedwelmende manier contact met het publiek. Haar vertolking van 'Why Don’t You Love Me' bekroont een reeks foutloze uitvoeringen van prachtige nummers met krachtige zang en diepgevoelde emotie.

Mark Bautista is een verrassend sexy Ferdinand, met soepele bewegingen, een ontbloot bovenlichaam en een zijdezachte stem. Hij verleidt het publiek net zo effectief als hij Imelda verleidt. Zijn stem is prachtig, vooral in het hogere register, en zoals iedereen hier kan hij uitermate goed dansen, bijna hypnotiserend. De vurige, energieke en compromisloze choreografie van Annie-B Parson is bedrieglijk ingewikkeld, maar past altijd bij het moment, en Bautista schittert tijdens het uitvoeren van zijn moves.

Samen roepen Bautista en Mendoza herinneringen op aan de Kennedy's, wat dit toch al politiek geladen stuk extra gelaagdheid en diepgang geeft. Dit gaat niet alleen over het bewind van Marcos; het gaat over de corruptie van de westerse democratie en de zwakke plekken die de boel bij elkaar houden.

Als Ninoy Aquino is Dean John-Wilson subliem. Innemend, charismatisch, toegewijd aan de goede zaak en uiteindelijk heroïsch; John-Wilson vormt het tegenwicht voor de pracht en praal van de familie Marcos. Wederom een geweldige stem en een begenadigd danser; opnieuw een topprestatie. Hij is indrukwekkend in zijn vertolking van 'Gate 37', het nummer dat eindigt met zijn moord.

'When She Passed By' is het eerste nummer dat duidelijk aangeeft dat er iets mis is in dit sprookje, wanneer Gia Macuja Atchinson (als Estrella, de jeugdvriendin van Imelda die wordt afgedankt zodra Marcos in beeld komt) beschrijft hoe gelukkig ze was tijdens de bruiloft van de Marcosjes, ook al was ze niet uitgenodigd en keek ze toe vanuit de menigte op straat. Atchinson heeft een glorieuze stem: expressief, weemoedig en vol helderheid en gouden klanken. Haar nummer in de tweede akte, 'Solano Avenue', is even effectief in het veranderen van de sfeer. En de meningen.

Martin Sarreal is goud waard als de DJ die de 'immersives' opzwiept tot een razernij van armbewegingen en simpele danspasjes, en die de disco-vibe van de muziekvoorstelling regisseert. Zijn energieniveau is ongekend en hij leidt de menigte op sublieme wijze. Daarna komt hij volledig tot zijn recht in het slotnummer, 'God Draws Straight', een simpel, prachtig lied met teksten die letterlijk zijn overgenomen van getuigenissen van de aanwezigen destijds. Het is een totale omslag in sfeer en muziek, wanneer de invloed van de Marcosjes eindigt en de bevolking van Manilla de vrede herstelt. Betoverend en subliem.

Iedereen in de cast blinkt uit; de enorme energie die wordt getoond is opmerkelijk en nergens misplaatst. Timbers heeft een buitengewoon stuk theater neergezet, dat even innovatief en tot nadenken stemmend is als mooi en vreugdevol. Het is niet overdreven om te zeggen dat ik nog nooit zoiets heb gezien. Glorieus materiaal met een hoog 'dance-along' gehalte.

Bekijk wat het publiek op de premièreavond vond van Here Lies Love

http://www.youtube.com/watch?v=c51Po0eJCdw