Oliver Dowden tiyatroların Noel'e kadar açılacağının sinyallerini verdi, peki ama beraberinde neler getirecek?

Oliver Dowden'ın Mail On Sunday'de yayımlanan makalesinin ardından tiyatro sektörünün yeniden açılma sürecine dair tartışmalar sosyal medyada gündem oldu.

Kültür Bakanı Oliver Dowden MP

Tiyatroların yeniden açılmasını herkes kadar ben de istiyorum, ancak bugün okuduklarım kaç kez okursam okuyayım içime bir türlü sinmiyor.

Gelin, Oliver Dowden'ın muğlak açıklamasına bakmadan önce, şu an nerede olduğumuzu ve Noel için yeniden açılma hazırlıklarının nasıl işleyebileceğini anlamak adına sahneyi kuralım. Kültür Bakanı kısa bir süre önce sektörün 1,57 milyar sterlinlik bir destek paketi alacağını duyurmuştu; bugün ise bu paketin bizi krizden çıkaracağını iddia etti. Oysa bu paket canlı müzik ve kültürel miras sektörleri arasında paylaştırıldığı için pek çoğumuza ancak kırıntısı düşüyor. Hazine Bakanı Rishi Sunak bu konuda oldukça netti: Fon her şeyi kurtaramazdı ve bazı fedakarlıklar yapılacaktı. Bu kurtarma paketinde belirtilen tutarın tamamı henüz kullanıma sunulmadı ancak ücretsiz izin desteğinin (furlough) uzatılmayacağı haberiyle birlikte sektör, kendince gerekli adımları atmak zorunda kaldı. Ağustos ayı boyunca, Birleşik Krallık genelindeki tiyatroların yıllık finansal can simidi olan pandomim oyunları (pantos) büyük darbe aldı, mekanlar kapılarına kilit vurdu ve yapımlar eşi benzeri görülmemiş bir ölçekte iptal edildi. Aynı zamanda, hâlâ devam eden ancak nihayetinde Noel öncesinde on binlerce kişinin işten çıkarılmasıyla sonuçlanacak olan işten çıkarma görüşmeleri başlatıldı.

Karantinanın başında, sektörümüz bir gecede durma noktasına geldiğinde, bazılarımız hükümetten mali yardım talebinde bulunabildi. Ancak kısa sürede anlaşıldı ki, yeniden açılma planı hiç düşünülmemişti; 175 günü aşan ve hâlâ süren bu pandemi kaynaklı kapalılık, hayal edilebilecekten çok daha fazla hasara yol açtı.

COVID pandemisi turizmi durdurdu; ama Londra'nın West End bölgesine baktığınızda, canlı gösteri yokluğu ile turist yokluğunun birleştiği o "kusursuz fırtınayı" görebilirsiniz. West End ekonomisi tahmin edildiği gibi çöktü. Birleşik Krallık genelinde, tiyatroların birer odak noktası olarak kritik rol oynadığı pek çok şehirde durum daha da ağırlaştı; kimi tiyatrolar tasfiye edildi, kimileri ise tüm personeli işten çıkarılarak atıl duruma getirildi. Tur otobüsü firmaları, restoranlar, oteller; ayrıca ışık ve ses şirketleri, kostümcüler, dekor mimarları, tiyatro çalışanları, matbaalar, reklam ve pazarlama ajansları gibi sektörümüzü ayakta tutan binlerce kişi de kapanmalar ve işten çıkarmalarla karşı karşıya kaldı.

Ayrıca karantinadan bu yana hükümet tarafından korkunç muamele gören binlerce serbest çalışan (freelancer) var. Tasarım, fotoğraf ve halkla ilişkiler gibi alanlarda topluluğumuza emek veren bu insanlar, hiçbir mali destek alamadan kaderlerine terk edildiler! Bu yüzden Oliver Dowden'ın şimdi Noel için tiyatroları geri istediğine karar vermesi şaşırtıcı değil. Kültür Bakanı, hayati kararlarda sektöre genellikle sadece bir gün önceden haber vererek ya da ekonomik gerçeklerle bağdaşmayan belirsiz kılavuzlar yayımlayarak sürekli fikir değiştiriyor. Dowden'ın bugünkü son açıklaması, daha 4 Ağustos'ta sosyal mesafe konusunda Kasım ayına kadar hiçbir karar verilmeyeceğini söyleyen kişinin ta kendisinden geliyor.

Elaine C Smith, Johnny Mac ve Paul James Corrigan - King's Theatre Glasgow

Noel pandomimlerini (panto) bitirdikten sonra Dowden'ın bugünkü açıklamasında "Uyuyan Güzel Operasyonu"ndan (Operation Sleeping Beauty) bahsetmesi ve kendisini 'memurları' eşliğinde uyuyan tiyatro sektörünü kurtarmaya gelen bir prense benzetmesi tam bir ironi. Bu kimse için inandırıcı değil. Bakan şimdi bize gösteri çekmeye mi başlayacağını söylüyor? Kültür Bakanı'ndan ihtiyacımız olan tek şey, sosyal mesafe olmaksızın izlenecek prosedür ve tarihleri netleştirmesi, ardından mali yardımları sağlayıp önümüzden çekilerek işimizi yapmamıza izin vermesidir. Unutmayın ki "Humpty Dumpty" duvardan düştü ve milyonlarca parçaya ayrıldı. Kralın tüm atları ve adamları ya kovuldu ya da kiralarını ödeyip ailelerini doyurmak için başka işlere girdi; elimizde de bu kadar hızlı kuruyan bir yapıştırıcı yok.

Peki Prens ve danışmanlar heyeti ne planlıyor? Duyduğum ilk şey akşam yemeği ve gösteri paketlerinde indirim yapılmasıydı; tiyatroların açılış kılavuzları bile henüz ortada yokken bu gerçekten gülünç. Yapımcılar, satışlar (Dowden yine belirsiz konuştuğu için West End gösterilerinden bahsettiğini varsayıyoruz) açılmadan ve gidişat değerlendirilmeden neden indirimin tartışıldığını sorguluyor olmalı.

Cuma günü itibarıyla web sitemize hâlâ West End tiyatrolarının Nisan 2021'e kadar kapalı kalacağına dair bildirimler yağmaya devam ediyor; ekiplerin sözleşmeleri iptal edildi ve mekanların pencereleri tahtalarla kapatıldı.

Kültür Bakanı'nın, şu an atıl durumda olan bu devasa mekanizmayı yeniden harekete geçirmek için nasıl bir çaba gerektiğini bildiğine dair en ufak bir fikri var mı? Bugünkü makalesi, hâlâ nasıl veya ne zaman olacağını bilmediğini gösteriyor; o korkunç "Yakında" kelimesi, umutsuzca ihtiyaç duyduğumuz o sabit tarih değil.

Bu yılki festival eğlencelerinin çoğunu iptal eden pandomim yapımcıları için bu kararsızlık çok daha can sıkıcı olmalı. Noel pandomimlerini sahnelemek için artık çok geç; pek çok mekan, ayakta kalmak için bel bağladığı tüm kârı süpürüp atan Noel bilet iadelerini henüz gerçekleştirdi.

Hükümetten gelecek herhangi bir kurtuluş umudunu yitiren sektördeki pek çok kişi, sektörün inanılmaz yeteneğini ve yaratıcılığunu sergileyerek, bir tür tiyatroyu hayata geçirmek için kendi parasını riske atıp alternatif planlar yapmaya başladı. Bir prodüksiyonu ayağa kaldırmak için bir ordu dolusu insan ama her şeyden önce zaman gerekir.

Sanırım sektördeki çoğu kişi, şu an yapmamız gereken en önemli şeyin yeniden açılmak olduğu ve başarılı olmak için her şeyi yapmamız gerektiği konusunda hemfikir. Ancak siyasi bir ajanda uğruna acele edip işi batırırsak ve seyircinin güvenini kaybedersek tamamen biteriz.

Equity Başkanı Maureen Beatty bugün şunları söyledi: "Eğer hükümet gerçekten Kasım ayında güvenli bir yeniden açılış planlıyorsa bunu memnuniyetle karşılarız - ancak bu sadece iş gücü ve sendikalarla iş birliği yapılarak; çalışanların korunması, altyapının güvence altına alınması, güvenli açılış sübvansiyonu ve halihazırda dışlanmış sanatçılar ile diğer yaratıcı uygulayıcılar için gerçek eşitliği sağlayacak yatırımlar yapılmasıyla mümkün olabilir. Equity'nin 'Dört Sütunlu Planı'ndaki bu koşullar, yeniden açılış ne zaman olursa olsun vazgeçilmezdir; aksi takdirde iş gücü ve sektörün çöküşüyle karşı karşıya kalırız."

Bu yüzden Sayın Bakan, indirimlere başlayıp kendinizi tebrik etmeden önce daha fazla ayrıntı ve gerçekçi takvimler bekliyoruz; ayrıca açılışın, bizi uyardığınız ve sektörün tabutuna çakılan son çivi olabilecek o şiddetli ikinci dalganın ortasında gerçekleşmeyeceğinden emin olmak istiyoruz.

Bu bir "A Little Night Music" performansı değil ve "Yakında, Söz Veriyorum" resmi bir politika olamaz!

Bültenimize Kaydolun