Sister Act 2020 - Tuổi tác liệu có thực sự chỉ là một con số?

Thế giới Twitter và các cộng đồng kịch nghệ đã bùng nổ vào tối thứ Tư vừa qua khi tin tức chấn động nổ ra: huyền thoại Hollywood, người đối đầu mạnh mẽ với Trump và là người dẫn chương trình The View, Whoopi Goldberg (63 tuổi) sẽ tái hiện vai diễn Deloris Van Cartier trong sự kiện giới hạn của vở Sister Act tại West End – vai diễn làm nên tên tuổi của bà trên màn ảnh rộng cách đây 27 năm khi bà mới 36 tuổi. Thêm vào đó, nữ diễn viên tuyệt vời Jennifer Saunders (61 tuổi) đã được công bố sẽ vào vai Mẹ Bề trên, vai diễn vốn được đảm nhận trong bộ phim năm 1991 bởi bà ngoại “khó tính” được mọi người yêu mến, Maggie Smith. Có một sự trớ trêu nhẹ ở đây, bởi lần cuối Whoopi đứng trên sân khấu West End vào năm 2010, bà thực sự đã thay thế Sheila Hancock (77 tuổi) để vào vai Mẹ Bề trên, trong khi Patina Miller (26 tuổi) lại là người diện bộ đồ tu sĩ nhảy múa trong vai Van Cartier. Sắp tới, Whoopi sẽ tiếp quản vai diễn từ Brenda Edwards, người đang đi lưu diễn và kém bà gần 20 tuổi.

Maggie Smith và Whoopi Goldberg trong Sister Act. Ảnh: Touchstone Pictures

Những ý kiến trên mạng xã hội đang tập trung vào tuổi tác của hai diễn viên chính. Liệu có tin được không khi Mẹ Bề trên giờ đây lại trẻ hơn cô ca sĩ phòng trà Deloris Van Cartier, trong khi nguyên gốc bà phải già hơn khoảng 20 tuổi và rõ ràng là thông thái hơn rất nhiều? Liệu có thực tế khi một người 63 tuổi lại đang bỏ trốn sau một cuộc tình bất chính với trùm mafia? Liệu dấu vết của thời gian có khiến tác phẩm chịu cảnh “lão hóa” về mặt nội dung? Liệu động lực của tác phẩm có thay đổi đến mức chương trình trở nên lạ lẫm?

Bette Midler trong Hello Dolly! tại Broadway. Ảnh: Julia Cervantes

Đây không phải lần đầu tiên việc tuyển chọn một nữ diễn viên lớn tuổi bị đặt dấu hỏi như vậy. Khi Bette Midler xỏ chân vào đôi giày cao gót bằng da của bà mối vĩ đại nhất thế giới, Dolly Levi, trong bản phục dựng Hello Dolly! tại Broadway năm 2017, những lo ngại tương tự cũng đã dấy lên. Đúng là vai diễn được viết cho một người trẻ hơn vài thập kỷ so với nữ diễn viên tuổi thất thập, và vào những năm 1960, 70 tuổi được coi là rất già. Tuy nhiên, Midler đã dập tắt những hoài nghi của báo chí New York một cách đầy thuyết phục ngay đêm khai màn và giành luôn giải Tony. Thực tế, Carol Channing vẫn diễn vai Dolly – vai diễn bà khởi xướng năm 1964 – suốt 30 năm sau đó vào năm 1994, vẫn cống hiến hết mình và làm hài lòng người hâm mộ. Thậm chí trước đó, bản phục dựng Annie Get Your Gun tại Lincoln Center năm 1966 còn có sự góp mặt của ngôi sao nguyên bản Ethel Merman, khoảng 20 năm sau lần đầu bà diễn vai này. Có vẻ như trong Kỷ nguyên Vàng của nhạc kịch, nếu bạn có giọng hát đủ thực lực để gánh vác vai diễn, hoặc ít nhất là sự sẵn lòng thử sức, khán giả sẽ tôn trọng điều đó. Đáng chú ý là bản phục dựng năm 1966 với sự trở lại của Merman là tác phẩm duy nhất tại Lincoln Center được truyền hình trong thập kỷ đó, dù chỉ là phiên bản rút gọn 90 phút trên đài NBC.

Thậm chí, tuổi tác của Whoopi còn trở thành một phần của chiến dịch quảng bá, khi bà thừa nhận rằng Deloris sẽ “già dặn và dày dạn kinh nghiệm hơn”, nhạc sĩ Alan Menken ngụ ý rằng Goldberg sẽ mang đến những “biến số mới”, và các nhà sản xuất cam đoan với chúng ta đây là sự kiện “độc nhất vô nhị” khi Whoopi khoác lên mình bộ đồ tu sĩ lần cuối cùng. Cứ như thể chiến dịch marketing đang muốn nói: “Nào mọi người, hãy đến chúc mừng Whoopi trước khi bà ấy vĩnh biệt vai diễn này mãi mãi”.

Tracie Bennett trong Follies. Ảnh: Johan Persson

Vậy tại sao giờ đây chúng ta lại bị ám ảnh bởi tuổi tác của các diễn viên chính, hay nói đúng hơn, tại sao lại quá khắt khe với tuổi tác của các nữ chính? Vì có vẻ như đây là một cuộc tranh luận chỉ dành riêng cho phụ nữ. Sondheim đã viết điều đó một cách xuất sắc trong bài ca về sự sinh tồn “I’m Still Here”, mà Tracie Bennett đã hát đầy mãnh liệt trong bản phục dựng Follies tại National Theatre năm 2017: “Đầu tiên bạn là một mỹ nhân quyến rũ, rồi trở thành mẹ của ai đó, rồi bạn trở nên lố bịch.”

Điều tương tự cũng xảy ra ở kịch nói, đặc biệt là kịch Shakespeare và Jacobean, nơi các vai Juliet, Beatrice và Portia thường dành cho những gương mặt mới ra trường sân khấu, còn phụ nữ ở độ tuổi chín muồi thường bị đẩy vào vai vú nuôi, người mẹ hoặc phù thủy. Thật vậy, phần lớn các vở kịch đương đại có nhân vật nữ chính mạnh mẽ và lớn tuổi thường luôn có nội dung liên quan đến tuổi tác; nếu không, các nhà phê bình cũng sẽ có xu hướng đưa nó vào bài đánh giá. Những lo ngại về tuổi tác ít khi xuất hiện tại Royal Opera House hay ENO, nơi hàng thập kỷ đào tạo và sự trưởng thành của giọng hát được trân trọng, và việc công bố một nàng Tosca trung niên cũng chẳng khiến ai phải ngạc nhiên.

Ảnh quảng bá Yul Brenner trong The King and I. Cuộc tranh luận về tuổi tác dường như không bao giờ xảy ra với nam giới. Yul Brynner đã đóng vai Vua Xiêm không liên tục trong suốt 34 năm, cho đến tận năm 1985. Thú vị là, qua mỗi lần sản xuất mà Brynner tham gia, các bạn diễn nữ của ông lại càng trẻ hơn. Gần gũi và gần đây hơn, chúng ta đã reo hò ủng hộ sự trở lại của Michael Ball (57 tuổi) trong phiên bản hòa nhạc Les Miserables 2019, dù vai diễn này vốn được đảm nhận bởi Roger Allam khi đó mới 32 tuổi tại Barbican năm 1986. Tuy nhiên, vai Fantine lại ngày càng trẻ hóa, với Carrie Hope Fletcher (27 tuổi) đảm nhận vai này trong bản hòa nhạc 2019, vốn được đóng bởi Patti LuPone (khi đó 37 tuổi) vào năm 1986. Tuổi tác, có vẻ như, thực sự chỉ là một con số đối với các vai Javert, Valjean và Todd. Họ có thể già hoặc trẻ tùy ý mà không sợ bị chỉ trích.

Carrie Hope Fletcher (Fantine) và dàn diễn viên. Ảnh: Matt Purphy

Quảng bá cho vở diễn cũng cho biết đây sẽ là một phiên bản sân khấu mới, đặt ra câu hỏi liệu những năm tháng xế chiều của Deloris Van Cartier có trở thành một phần của cốt truyện? Liệu cô ấy sẽ trở thành bạn cùng lứa với Mẹ Bề trên? Liệu tuổi tác của cô ấy sẽ là trọng tâm của câu chuyện? Câu trả lời của tôi cho tất cả những câu hỏi này, và nhiều thắc mắc khác xung quanh tuổi 63 của Whoopi, thẳng thắn mà nói là – ai mà thèm quan tâm chứ? Deloris Van Cartier là một sáng tạo hài kịch thiên tài; cô ấy đã như vậy vào năm 1992 và chắc chắn sẽ vẫn như vậy vào năm 2020. Suy nghĩ cuối cùng của tôi là, dù bạn là Nellie Lovett hay Sweeney Todd, Cinderella hay Hoàng tử quyến rũ, tất cả chúng ta hãy học hỏi quan điểm của quý bà Joan Collins (86 tuổi) và chấp nhận rằng tuổi tác chỉ quan trọng nếu bạn là một chai rượu vang!

ĐẶT VÉ XEM WHOOPI GOLDBERG TRONG SISTER ACT