RECENSIE: A Christmas Carol, Leeds Playhouse ✭✭✭✭

Jonathan Hall bespreekt Deborah MacAndrews bewerking van A Christmas Carol door Charles Dickens, nu te zien in het Leeds Playhouse.

Robert Pickavance als Scrooge. Foto: Andrew Billington A Christmas Carol

Leeds Playhouse

Vier sterren

Boek Nu

Het is een verhaal dat tot in het extreme is gesentimentaliseerd; overladen met sneeuw, popliedjes, Mickey Mouse en Kermit de Kikker. Toch schuilt er een duister hart in Dickens' 'A Christmas Carol'. De kiem voor het verhaal ontstond nadat de auteur een bezoek bracht aan een school voor de allerarmsten in een van de beruchtste sloppenwijken van het Victoriaanse Londen. Elke serieuze interpretatie van het verhaal moet die duisternis erkennen. De productie van Amy Leach, gebaseerd op de bewerking van Deborah MacAndrew, doet precies dat. Het presenteert ons een kerstvertelling die pijnlijk actueel is in deze tijden van soberheid, voedselbanken en ongebreideld kapitalisme. De familie Cratchit lijdt letterlijk honger; hun huis is geen gezellig, door haardvuur verlicht huisje, maar een vervallen, vochtig krot dat Tiny Tim langzaam de dood injaagt. Armoede en ziekte zijn nooit ver weg terwijl de arbeiders zwoegen op de kades aan het kanaal op de maat van Tims gehoest. Het creëert een sfeer die helaas maar al te herkenbaar is in het licht van de huidige sociale ongelijkheid.

Dan Parr (Jonge Scrooge) en Joe Alessi (Fezziwig) in A Christmas Carol

Toch is dit geen vreugdeloos moralistisch drama. De hele voorstelling door zijn er ondeugende geesten die met humor en trucs de boel opschudden. Opvallend is de glansrol van Elexi Walker als de Geest van het Huidige Kerstfeest; een feestelijke verschijning in groen en rood, compleet met een kerstboom-paraplu, die de voorstelling een welkome dosis puur panto-gevoel geeft.

Seb Smallwood als Tiny Tim en het ensemble in A Christmas Carol. Foto: Andrew Billington

Een ensemble van acht acteurs vertelt MacAndrews kundige bewerking via een mix van stijlen: van slapstick en dans tot sinistere verschijningen en meeslepend karakterdrama. Liedjes, choreografie en maquettes worden ingezet om ons door een bonte verzameling scènes te leiden. De avond dat ik er was, wist het moordende tempo de aandacht van zowel volwassenen als tieners en kinderen moeiteloos vast te houden. Het feit dat de voorstelling speelt in de tijdelijke 'pop-up' ruimte van het Leeds Playhouse, waardoor de productie veel gebruikelijke technische snufjes moet missen, werkt juist in het voordeel van het stuk. Licht, geluid en beweging worden gebruikt om de ontroerende en ijzingwekkende visioenen van verleden, heden en toekomst op te roepen met een eenvoud die trouw blijft aan de duistere kern van het verhaal. Scrooge zelf wordt met een norse energie gespeeld door Robert Pickavance. De verplaatsing naar het industriële noorden, waar stugheid de norm is, past het personage uitstekend.

Lexi Walker als Belle in A Christmas Carol. Foto: Andrew Billington

Amy Leach regisseert het stuk vakkundig door de verschillende genres heen; het decor van Hayley Grindle, met stalen balken en bakstenen bogen die sfeervol door kaarsen worden verlicht, komt prachtig tot zijn recht in deze tijdelijke theaterruimte.

Dit is een verkwikkende, tot nadenken stemmende productie van een verhaal dat zo vaak het risico loopt zijn scherpe randjes te verliezen. Het is echt een verhaal van deze tijd – het deed me denken aan dat andere kerstverhaal over armoede en dakloosheid, dat ook veel te vaak wordt verzacht en verpakt als iets knus en veiligs.

Te zien tot en met 19 januari 2019

TICKETS VOOR A CHRISTMAS CAROL - LEEDS PLAYHOUSE