RECENZJA: Summer and Smoke, Almeida Theatre ✭✭✭✭

Matthew Needham (John Buchanan) i Patsy Ferran (Alma) w spektaklu Summer and Smoke. Zdjęcie: Marc Brenner Summer and Smoke

Almeida Theatre

Cztery gwiazdki

Zarezerwuj teraz Pomimo poetyckiego piękna pióra Tennessee Williamsa, w szczytowym momencie jego kariery dramaty te były silnie osadzone w rzeczywistości – czy to w mieszkaniu w St. Louis, czy w posiadłości na plantacji na Głębokim Południu. Rzadko wystawiana sztuka z 1948 roku, Summer and Smoke, rozgrywa się w małym, pełnym plotek miasteczku Glorious Hill w stanie Mississippi. Według szczegółowych notatek autora, miasteczko miało być wyraźnie odwzorowane na scenie, od neogotyckiej architektury po publiczny park z posągiem anioła. Jednak współcześni reżyserzy, zainspirowani płynną, oniryczną aurą dzieł Williamsa (szczególnie tych późniejszych), zaczęli skłaniać się ku bardziej abstrakcyjnemu podejściu. Ta wizja osiąga wyżyny doskonałości dzięki reżyserce Rebece Frecknall i scenografowi Tomowi Scuttowi w oszałamiającej nowej inscenizacji w Almeida Theatre.

Matthew Needham (John Buchanan) i Patsy Ferran (Alma) w „Summer and Smoke”. Zdjęcie: Marc Brenner

Dziewięć pianin, z których każde wieńczy metronom, ustawiono wzdłuż tyłu surowej sceny. Dzięki temu obsada może wzbogacać opowieść muzyką Angusa MacRae oraz budować nastrojową przestrzeń dźwiękową autorstwa Carolyn Downing. Dodanie utworów takich jak hit Portishead z 1994 roku „Glory Box” sprawia, że jest to spektakl bardziej zespołowy, oddający obraz społeczności i sąsiadów krążących wokół dwójki głównych bohaterów.

Patsy Ferran (Alma) i Forbes Masson (Wielebny Winemiller) w Summer and Smoke. Zdjęcie: Marc Brenner

Summer and Smoke śledzi emocjonalne losy nauczycielki muzyki, Almy, oraz chłopca z sąsiedztwa, Johna, na przestrzeni lat – od dziesiątego roku życia aż po dorosłość. Akcja skupia się na upalnym, parnym lecie, podsycanym niepokojącym wiatrem od Zatoki. To niedobrana para: ona jest nerwową, powściągliwą córką pastora, on energicznym, nieocalonym od brandy synem miejscowego lekarza, bardziej dbającym o uciechy ciała niż duszy. Choć dzieli ich tyle, co anarchię i porządek, coś nieustannie ich do siebie przyciąga. Są bliscy porozumienia, ale zdają się nigdy nie spotykać w odpowiednim miejscu i czasie.

Nancy Crane jako Pani Winemiller w Summer and Smoke. Zdjęcie: Marc Brenner

Matthew Needham nadaje Johnowi żylastą fizyczność – to postać naznaczona wczesną śmiercią matki, która próbuje odnaleźć sens w życiu. Jednak prawdziwym odkryciem jest Patsy Ferran. Jej Alma to hipnotyzująca kula ledwie tłumionej, nerwowej energii, nękanej napadami lęku, podczas których bohaterka walczy o oddech niczym tonąca. Zainspirowana swoim imieniem oznaczającym „duszę”, nieustannie toczy walkę między wewnętrznymi namiętnościami a determinacją, by uchodzić za nieskazitelną damę. Forbes Masson jest znakomity w podwójnej roli ojców obu postaci; zabieg ten trafnie podkreśla, jak wiele łączy Almę i Johna – oboje na swój sposób radzą sobie z brakiem matki i statusem dzieci szanowanych filarów społeczności. Nancy Crane unika sentymentalizmu w roli matki Almy, doprowadzonej przez chorobę psychiczną do dziecięcych zachowań, natomiast Anjana Vasan imponuje w kilku rolach, w tym jako uczennica Almy, Nellie.

Matthew Needham jako John Buchanan w Summer and Smoke. Zdjęcie: Marc Brenner

Płynność sztuki została tu wyniesiona na wyższy poziom – każda scena płynnie przechodzi w następną, co podkreśla wyrafinowana reżyseria światła Lee Currana. Potęguje to oniryczny, poetycki klimat produkcji, momentami ocierający się o koszmar senny. Spektakl ma taką moc i oddźwięk, że aż dziw bierze, iż ta sztuka nie pojawia się na afiszach częściej.

Grane do 7 kwietnia 2018 r.

ZAREZERWUJ BILETY NA SUMMER AND SMOKE