ELEŞTİRİ: Allegiance, Charing Cross Theatre ✭✭✭✭

Kendi tiyatro eleştirmenimiz Libby Purves, şu an Charing Cross Theatre'da sahnelenen Allegiance müzikalini değerlendiriyor.

Masashi Fujimoto, George Takei, Aynrand Ferrer. Fotoğraf: Danny Kaan Allegiance Müzikali

Charing Cross Theatre

4 Yıldız

ALLEGIANCE BİLETLERİ İÇİN TIKLAYIN HATIRLANAN ESKİ BİR ADALETSİZLİK

Yaşlı bir adam sahneye tek başına çıkar: dik duruşlu, haki kıyafetleri içinde asker vari bir edayla, kendisinin deyimiyle "her yıl Pearl Harbour yıl dönümünde sahneye sürülen" eski bir ABD savaş kahramanı olarak. 85 yaşındaki George Takei, bugünlerde son derece büyüleyici bir figür (ister kontrol panelindeki Bay Sulu'yu özleyen bir Star Trek hayranı olun, ister özgürlükçü kampanyalarının ve William Shatner'dan kimsenin hoşlanmadığına dair açık sözlü yorumlarının takipçisi olun). Ve Broadway'den taze gelen bu eser, kendi ırkından yurttaşlarına yapılan büyük bir adaletsizliğin hikayesini anlatan ciddi, kişisel bir Takei projesi.

Telly Leung, Megan Gardiner, Aynrand Ferrer ve Patrick Munday. Fotoğraf: Tristram Kenton

Hemen Allegiance Biletlerini Ayırtın

Kaliforniya'da geçen güneşli ve refah dolu bir çocukluğun ardından, henüz beş yaşındayken kendisini Arkansas'ta alelacele derme çatma bir kampa dönüştürülmüş bir hipodrom ahırında, şaşkın ailesiyle birlikte at kokulu samanların üzerinde uyurken buldu. Pearl Harbour sonrası siyasi histeri içinde Japon asıllı Amerikalılar işlerini, topraklarını ve evlerini kaybettiler: aniden düşman yabancı olarak sınıflandırılarak batı kıyısından sürüldüler ve 1941 ile 1945 yılları arasında silahlı korumalar eşliğinde sefil koşullarda gözaltında tutuldular. Sivil Özgürlükler Yasası'nın bu ırkçı saçmalık için gerçek bir tazminat, özür ve itirafta bulunması 80'leri buldu. Ne de olsa bir karakterin dediği gibi, "İtalya ile savaştayız ama kimse Joe DiMaggio'yu kampa kapatmıyor."

Allegiance topluluğu. Fotoğraf: Tristram Kenton

Takei uzun zamandır bu dönem hakkında konuşuyor ve Marc Acito, Jay Kuo ve Lorenzo Thione imzalı bu müzikalin merkezinde yer alıyor. Yaşlı asker Sam rolünde, anılarla bezeli bir oyunun giriş ve çıkışını yapıyor; Sam'in gençlik hali ise Telly Leung tarafından hırslı ve sevimli bir enerjiyle canlandırılıyor. Genç Sam, Amerikan değerlerini Almanya'dan ve uzak Japon İmparatorluğu'ndan kurtarmak isteyen ateşli bir vatansever. Aile içinde Takei, mahkum edildikleri o kasvetli toz bulutunun içinde bir bahçe kurmakta ısrar eden büyükbabayı oynuyor. Başlangıçta onları Kaliforniya'da, göçmen hırsı ve enerjisiyle dolu mutlu bir grup olarak görüyoruz. Sam'in babası (Masashi Fujimoto) onu hukuk fakültesine gitmesi için zorluyor; ablası Kei (güzel sesli bir şarkıcı olan Aynrand Ferrer) ise her zaman endişeli bir anne figürü üstleniyor. Tutuklanmanın ardından, hak etmedikleri bu aşağılanma içinde geniş ailesi için her şeyi yoluna koymaya çalışan en azimli kişi o oluyor. Tepelerinde ise Washington'da Japon kökenli Amerikalı dostlarının sadakatini savunan Mike Masaoka figürü yükseliyor: o hem bir savunucu hem de zaman acımasızca geçtikçe onları kendi kaderlerine terk eden bir hain olarak görülüyor.

Aynrand Ferrer ve Telly Leung. Fotoğraf: Tristram Kenton

Merkezi kampın (Mayou Trikerioti'nin sade ve etkileyici tasarımı) her iki tarafında sıralar halinde oturup, muhafızlar tarafından azarlanmalarını, onurlarının hiçe sayılmasını ve aşırı vatanseverlik beyanları talep eden kötü şöhretli "sadakat anketlerinin" dayatılmasını izliyoruz. Bazı mahkumlar bu kağıtları muazzam bir şekilde origami çiçeklere dönüştürüyor. Ancak genç Sam hala Amerika'yı seviyor ve babası onur kırıcı anketini parçalarken bile orduya yazılıyor. Gözü pek bir savaş kahramanı, Amerika'nın sembolik "iyi Japonu" haline geliyor; kamptaki arkadaşı ve müstakbel eniştesi Frankie'nin sevk kağıtlarını yakarak bir isyan başlatmasıyla gruptaki uçurum daha da derinleşiyor.

Senaryo, Broadway'in gerektirdiği üzere zaman zaman bir romantik komediye dönüşüyor: Sam kamp hemşiresine (Megan Gardiner'ın sevgi dolu, cana yakın performansı) aşık olurken, asi Frankie de Kei'ye tutuluyor. Ancak olay örgüsünün asıl itici gücü ve en iyi anları, aileyi zorluklar ve trajik bir kayıp yoluyla başlangıçta Takei tarafından canlandırılan o nefret dolu figüre kadar sürükleyen ideolojik farklılıklar ve sadakat bölünmeleridir.

Megan Gardiner ve Telly Leung. Fotoğraf: Danny Kaan

Müzikler çoğunlukla genel Broadway tarzında, ancak yüksek flüt sesleriyle Japon müziğine yaklaşıldığında harika bir şekilde yükseliyor. Sözler de öyle: "devam et, yılma" anlamına gelen etkileyici "Gaman" ve bir dağı taş taş yerinden oynatmakla ilgili hüzünlü "Ishi Kara Ishi" gibi. Sade ama çokça Japon esintili anlar var: yaşlı adamın bir rüzgar çanı asması, Büyükbaba Takei'nin meditasyon yapar gibi bahçeyle uğraşması ve kelepçelerle götürülen orta yaştaki asi oğluna saygıyla eğilmesi.

Oyun, özellikle savaşın etkisini gösterdiği daha sert ikinci perdede, iki gerçek tiyatro darbesiyle (coup-de-theatre) beni daha da içine çekti: Sam'in Japon alayının fedakar bir baskınla karşı karşıya kaldığı miğferler ve silah sesleri silsilesi ile Hiroşima haberi. Tüm oyuncu kadrosu dehşetle donup kalıyor ve "bin güneşin ışığı" bizi kör ediyor; hemen ardından mikrofon sallayan bir DJ neşeli bir "Victory Swing"e öncülük ediyor. Japon asıllı Amerikalıların Hiroşima ve Nagazaki hakkındaki hislerine dair hiçbir şey söylenmiyor ama söylenmesine gerek de yok. Şok etkisi gerçek. Savaşın sisi dağılırken Sam geri döner ve ne kadar çok şey kaybettiğini ve bir ihanetin ne kadar acı olabileceğini keşfeder.

İyi müzikaller, neşeli bir final anı ve görkemli bir selam hayati olsa bile, sert ve kasvetli hikayelerle, telafi edilemez kayıplarla yüzleşebilir. Bu da onlardan biri. Mükemmel değil, belki müzikal devleri arasında değil ama sizi sıkıca kavrayan bir hikaye anlatımı ve performans örneği. Ve yaşlı Takei'nin bunu anlatabilmesinin onun için ne kadar önemli olduğunu izlemek insanın içini titreten bir güce sahip.

Allegiance, 8 Nisan 2023 tarihine kadar Charing Cross Theatre'da sahneleniyor. GELİŞMELERDEN HABERDAR OLMAK İÇİN BÜLTENİMİZE KAYDOLUN