ELEŞTİRİ: Living With The Lights On, Young Vic ✭✭✭✭✭

Living With The Lights On

Young Vic

17 Mart 2016

5 Yıldız

Tiyatronun, kendini incelemek ve kendiyle dalga geçmekten daha iyi yaptığı hiçbir şey olmadığı yadsınamaz bir gerçektir. Mark Lockyer'ın RSC'deki gelecek vaat eden bir aktörlükten çöküşe uzanan, ardından yeniden dengeli bir hayata dönüşünü anlatan dürüst ve bir o kadar da sarsıcı yolculuğu "Living With The Lights On", olağanüstü bir eser. Hayatına bir şekilde ruhsal hastalık temas etmiş olan herkes için (ki aslında bu herkes demek) tiyatro dünyasına yapılmış çok değerli bir katkı.

Bir aktörün kariyeri üzerine düşüncelerine odaklanan bir tek kişilik oyun, kolayca kendini beğenmiş bir narsisizme dönüşebilirdi; ancak Young Vic'in stüdyo sahnesinde herkesi kapıda şahsen karşılayıp içeri buyur eden Mark'ın bizzat kendisi, bizi anında silahsızlandırıyor. Enerjik ve cana yakın tavrıyla Mark, tiyatronun tüm kurallarını ve "dördüncü duvar" gibi kavramları geride bırakmamız gerektiğini hatırlatarak bizi rahatlatıyor; çünkü o sadece bize bir hikaye anlatmak için orada.

Ve ne hikaye ama! Sahneye saçılmış tiyatro malzemeleri arasında Mark, hayat hikayesini bugüne dek ilmek ilmek işliyor. Bir canlı ve keskin karakter canlandırmasından, absürt derecede sıradan bir taklide geçerken seyirciyi gülmekten kırıp geçiriyor. Ancak, bir anda yön değiştirerek duygusal darbeler indiriyor ve uçurumun kenarındaki bir adamın kırılganlığını gözler önüne seriyor. Mark'ın dağılma süreci, kendisini şeytan olarak tanıtan kurnaz bir Amerikalının ortaya çıkışıyla müjdeleniyor; bu figür onu inatla takip ederek ailesiyle, arkadaşlarıyla, sevgilileriyle ve sonunda gerçekliğin kendisiyle olan ilişkisini hunharca baltalıyor.

Mark'ın giderek tuhaflaşan davranışları, hovarda bir kibirden tehlikeli sanrılara dönüşürken, ona yardım etmeye çalışanları soyup soğana çeviriyor ve onlara duygusal zararlar veriyor. Kendisini seven insanlara verdiği acıyı ve utancı paylaşma ve keşfetme konusundaki açık sözlülüğüne hayran kaldım; daha önce sevgiyle betimlediği karakterlere ihanet edip onları kandırırken seyirciden yükselen iç çekişler duyulabiliyor. Nihayetinde, birçok intihar girişimi, kundakçılık ve çeşitli psikiyatri kurumlarından sonra Mark'ın eylemleri onu hapse düşürüyor. Orada, yıllar sonra ilk kez "metrelerce tuğlanın arkasında" kendini nasıl "güvende" hissettiğini yürek parçalayıcı bir şekilde anlatıyor.

Yolu düşen sayısız tıbbi ve hukuki profesyonelden hiçbirini suçlamayı reddetmesi de bir o kadar takdire şayan. Aksine, onların sıkı çalışması ve çabası sayesinde normal hayatına dönebildiği için sistemin bir "ispatı" olduğunu belirterek sonunda gururla duruyor. Lockyer'ın kibirli isim zikretmeleri ile mütevazı şükranı arasındaki gidiş gelişleri, bu oyunu bu kadar cazip kılan şey. Klasik rollerdeki sahne zamanını hatırlatırken, dizeleri o kadar güçlü ve etkileyici bir ustalıkla ışıldıyor ki, onu tam kadro bir yapımda izlemeyi arzuluyorsunuz.

Ramin Gray'in yalın yönetmenliği altında bu yapımın ne kadar geliştiği açıkça görülüyor; ancak bu kısa gösterimden sonra nereye gideceği ve nasıl gelişeceği belirsiz. Materyal ve performans kesinlikle daha uzun bir sergilenmeyi hak ediyor, fakat sonuçta bu hikaye bir adamın içindeki şeytanları kovması için bir platform. Eğer bu yapımın amacı Mark Lockyer'ı tiyatro camiasına yeniden kazandırmak idiyse, işini fazlasıyla yapmış demektir; ancak amacı güncel bir mesele olan ruh sağlığı üzerine bir tartışma başlatmak idiyse, yankıları kesinlikle çok daha uzağa ulaşacaktır.