ĐÁNH GIÁ CHI TIẾT: Vở kịch Mosquitoes, Nhà hát Quốc gia Anh ✭✭✭✭

Olivia Williams và Olivia Colman trong vở Mosquitoes. Ảnh: Brinkhoff Mogenberg

Mosquitoes

Nhà hát Dorfman, Nhà hát Quốc gia

25 Tháng 7 năm 2017

Bốn sao

Đặt vé

Có rất nhiều ẩn dụ được cài cắm trong Mosquitoes, vở kịch mới nhất của Lucy Kirkwood. Sau khi khai thác văn hóa và chính trị Trung Quốc trong tác phẩm gây tiếng vang Chimerica, lần này cô mượn bối cảnh vật lý hạt để kể cho chúng ta câu chuyện về một gia đình bị giằng xé bởi những mất mát. Alice là một nhà vật lý làm việc tại máy gia tốc hạt Large Hadron Collider của CERN tại Thụy Sĩ, một mình nuôi dạy cậu con trai 17 tuổi thông minh nhưng bất ổn về tâm lý sau khi chồng cô đột ngột biến mất chín năm trước vì suy sụp tinh thần. Đồng hành cùng họ là Jenny, người em gái có tâm hồn tự do của Alice đang phải đối mặt với những rắc rối riêng, cùng người mẹ của họ, Karen - một nhà vật lý lỗi lạc hiện đang chống chọi với những thử thách của tuổi già.

Một cảnh trong Mosquitoes. Trung tâm - Paul Hilton. Ảnh: Brinkhoff Mogenberg

Vở kịch đan xen những bài giảng vật lý hạt vỡ lòng, được hỗ trợ bởi các hiệu ứng hình ảnh kinh ngạc – giống như những chương xen kẽ về khoa học cá voi trong Moby Dick – mang lại những suy ngẫm liên tục về các nhân vật và câu chuyện của họ. Chúng ta học một chút về sự phân rã hạt, đồng thời thấu cảm với nỗi đau của Karen trước sự lão hoá của cơ thể và trí tuệ khi bà già đi. Hai chị em và cậu con trai đều phải đối mặt với trách nhiệm cho hành động của mình, cũng giống như cách các nhà khoa học phải vật lộn với tầm ảnh hưởng từ những phát kiến của họ, dù xa vời đến đâu. Những cuộc thảo luận về thách thức khi truyền đạt khoa học cho những người ngoại đạo phản chiếu một cách khéo léo sự bế tắc của các nhân vật trong việc sẻ chia tình cảm cá nhân với nhau.

Bối cảnh của câu chuyện là một thí nghiệm tại Large Hadron Collider nhằm nghiên cứu tác động của việc va chạm giữa hai proton – một ẩn dụ sắc sảo cho sự hội ngộ giữa hai chị em vốn khác biệt hoàn toàn. Một người là nhà khoa học theo giáo phái Quaker, trong khi người kia là một kẻ vô thần đầy mê tín, bài trừ vắc-xin và tin rằng “những gì tôi cảm thấy còn mạnh mẽ hơn cả sự thật”. Thí nghiệm này cũng giải thích tiêu đề vở diễn, liên tưởng đến việc hai proton va chạm nhẹ nhàng và không gây tiếng động như hai chú muỗi nhỏ.

Olivia Colman và Joseph Quinn trong Mosquitoes. Ảnh: Brinkhoff Mogenberg

Tất cả những ý tưởng này được tung ra một cách tự do xuyên suốt vở kịch nhưng đôi khi mang lại cảm giác khiên cưỡng, thiếu đi sự tinh tế. Dù vậy, điều này không làm giảm đi tính giải trí của tác phẩm, nhất là nhờ hàng loạt lời thoại hài hước được bắn ra liên hồi như... những proton vậy. Trên hết, vở kịch thực sự thăng hoa nhờ những màn trình diễn xuất sắc của dàn diễn viên chính, nhất là Olivia Colman trong vai Jenny – một mớ hỗn độn của cảm xúc đang cố gắng tìm lối thoát sau những mất mát đau lòng mà cô cảm thấy mình có lỗi. Olivia Williams cũng đầy quyền lực trong vai người chị, vừa phải đối phó với con trai vừa phải lo cho cô em gái mà cô không thể thấu hiểu, trong khi Amanda Boxer mang đến sự hóm hỉnh và đầy cảm động trong vai Karen – người chưa bao giờ tha thứ cho giới khoa học vì đã phớt lờ những khám phá đột phá của bà chỉ vì bà là phụ nữ. Joseph Quinn trong vai Luke, con trai của Alice, đã lột tả thành công những bất an của tuổi dậy thì, khiến chúng ta vừa buồn cười trước những trò hề thái quá, vừa cảm nhận được nỗi đau mất mát của cậu.

Paul Hilton cực kỳ lôi cuốn trong vai nhà khoa học giảng giải về vật lý, được hỗ trợ bởi những hiệu ứng sáng tạo từ nhà thiết kế ánh sáng Paule Constable và các nhà thiết kế video Finn Ross, Ian William Galloway cùng không gian âm thanh đầy ám ảnh của Paul Arditti. Với thiết kế sân khấu của Katrina Lindsay, tất cả diễn ra dưới một thấu kính tròn khổng lồ trong suốt như thể đang giám sát họ dưới kính hiển vi. Được đạo diễn mượt mà bởi Rufus Norris, Mosquitoes vừa mang tính giải trí vừa khai sáng, mặc dù nếu sử dụng chính ẩn dụ của vở kịch, thì nó vẫn còn thiếu một chút “sức nặng” để thực sự để lại dấu ấn sâu đậm.

Diễn ra đến hết ngày 28 tháng 9 năm 2017

VÉ XEM MOSQUITOES