RECENSIE: The Grapes of Wrath, West Yorkshire Playhouse ✭✭

The Grapes Of Wrath

West Yorkshire Playhouse

24 mei 2017

2 sterren

Boek tickets In 2017 verdient elke bewerking van 'The Grapes of Wrath' vijf sterren voor de actualiteit. John Steinbecks roman uit 1939 over de ontheemde familie Joad, die door vijandige gebieden trekt en onderweg te maken krijgt met ontberingen, vooroordelen, uitbuiting en desillusie, is precies het soort verhaal dat theaters in Leeds, Southampton en Nottingham nu moeten vertellen. Het decor van Laura Hopkins—twee stalen kubussen—riep akelige herinneringen op aan het vluchtelingenkamp in Calais, en dat was slechts een van de vele parallellen tussen Steinbecks woedende relaas en recente gebeurtenissen.

Helaas bleef de uitvoering achter bij de goede bedoelingen. Dit lag deels aan het script; Steinbecks meeslepende, epische proza is omgezet in scu00e8nes die eerder loom dan urgent aanvoelden. De langdradige begindialogen verwaterden de dramatiek en weerspiegelden weliswaar de hitte en moedeloosheid van de Dust Bowl in Oklahoma, maar maakten het voor het publiek lastig om een emotionele band met de personages op te bouwen. Door een combinatie van accenten en de akoestiek was het soms zelfs moeilijk te ontcijferen wie wie was binnen de familie Joad. Ook technische keuzes zorgden voor problemen: doordat we Granma (een energieke Pamela Merrick) slechts u00e9u00e9n keer op het toneel zagen, was het onmogelijk om echt geraakt te worden door haar overlijden enkele scu00e8nes later.

De productie zelf moest hard werken om deze manco's te compenseren en slaagde daar slechts deels in met incidentele magische momenten, zoals een eenzaam personage in de spotlight die een spookachtige melodie op een zaag speelt. De reis door de woestijn naar Californiu00eb werd gehinderd door het trage tempo van het begin. Daarnaast ontbrak het aan helderheid in de regie: ik dacht dat de familie in een vrachtwagen zat, terwijl mijn gezelschap ervan overtuigd was dat ze op het dak van een trein reisden. De staccato en soms langdurige muzikale intermezzo's van Matt Regan sloten misschien aan bij de disharmonie in de levens van de personages, maar ze vormden geen geheel met het spel; ze werkten de dramatiek eerder tegen dan dat ze deze versterkten. Het resultaat was dat de uiteindelijke aankomst van de familie bij de zonovergoten sinaasappelgaarden van Californiu00eb simpelweg niet het krachtige moment van hoop werd dat het had moeten zijn.

Dat alles was zonde, want er waren sterke acteerprestaties te zien. Met name Julia Swift als de moeder die alles heeft meegemaakt, gevierd, aanbeden en betreurd en er toch sterker uitkomt, en Andre Squire als zoon Tom, die worstelt met een mix van woede over het onrecht in de wereld en het pragmatisme om dat onrecht simpelweg te moeten accepteren.

In de tweede helft kwam er gelukkig meer vaart in. De confrontaties tussen de migranten en uitbuitende boeren gaven de nodige energie, waarbij moorden en branden over het toneel flitsten. Maar ook hier ontstond verwarring wanneer personages opeens uit de handeling verdwenen, waardoor ik in het programmaboekje moest zoeken om uit te vinden wie ze waren en waar ze gebleven waren.

Tot slot een woord over het toegewijde ensemble uit de lokale gemeenschap. Na recentelijk te hebben gezien hoe briljant zou2019n cast ingezet kan worden in 'Romeo and Juliet', was het teleurstellend om te zien hoe onderbenut deze groep hier bleef.

Ze zorgden weliswaar voor een onrustige en dreigende aanwezigheid tijdens de reis van de familie Joad, maar te vaak stonden ze simpelweg stil. Hun potentiu00eble kracht had een broodnodige impuls kunnen geven aan dit verhaal dat iedereen zou moeten zien.

Te zien tot 10 juni 2017

BOEK TICKETS VOOR THE GRAPES OF WRATH IN WEST YORKSHIRE PLAYHOUSE