ELEŞTİRİ: Safety Net, Etcetera Theatre Londra ✭✭✭

Mark Ludmon, Londra'daki Etcetera Theatre'da sahnelenen Qianqian Chen imzalı Safety Net oyununu inceliyor.

Safety Net Etcetera Theatre, Londra

Üç yıldız

Bilet Al

Theresa May bir keresinde, eğer dünya vatandaşıysanız hiçbir yerin vatandaşı değilsiniz demişti. Elbette bunu milliyetçiliği savunmak adına söylemişti ancak bu söz, kendilerinin ya da ebeveynlerinin doğduğu yerin dışında yaşayan pek çok insanın deneyimini de özetliyor. Qianqian Chen’in iddialı yeni oyunu Safety Net’te, Çinli, Amerikalı ve Taylandlı karakterler kültürel köklerinden o kadar kopmuş hissediyorlar ki artık nereye ait olduklarını bilmiyorlar. New York'ta yaşayan Çin doğumlu bir kadın için bu kafa karışıklığı o kadar güçlü bir boyuta ulaşıyor ki, zihninde ikiye bölünüyor: Geleneksel, aile odaklı Çinli kız Jing ve eğlenceyi seven dünya vatandaşı Jenny.

Rüya benzeri, kafa karıştırıcı bir yapıya sahip olan oyun, birkaç yıl uzak kaldıktan sonra Çin’e dönüp nişanlısı Tian ile evlenmek zorunda kalan Jing/Jenny’nin iç dünyasına ayna tutuyor. New York cephesinde ise, ABD’de büyümüş ve kendisine "Çinli" denilmesinden nefret eden ama yine de kimliğini sorgulayan (ve bazen daha Çince bir isim olan Ray’i kullanan) Çinli-Amerikalı Eric ve onun cazibesi var. Bir de Taylandlı olan ama bir İtalyan’a aşık olan Jing’in çılgın arkadaşı Trada… Bu gerilimler, Joy Huang’ın sürekli değişen kombinasyonlardaki siyah beyaz kutulardan oluşan set tasarımıyla ustaca yansıtılıyor.

Bu kopukluk hissinin temelinde dil yatıyor; Chen ve yönetmen Peizhi Zeng, Jing’in Çin’deki nişanlısı ve annesiyle yaptığı konuşmalar gibi bazı sahneleri, üstyazı gibi eşzamanlı bir çeviri olmadan Çince yansıtmaya karar vermişler. İzleyicilere giriş yaparken bu sahnelerin İngilizce çevirisi veriliyor ancak bu metin, oyunu izledikten sonra anlam kazanıyor. Mandarin veya Kantonca bilmeyen biri olarak, neler olup bittiği hakkında pek bir fikrim olmadan dilin sesinin tadını çıkardım; sonrasında çeviriyi okuduğumda ise sonlara doğru olan kilit bir sahne dışında hikayenin ana noktalarından hiçbir şey kaçırmadığımı fark ettim. Bu iki dillilik hem insanların gerçek hayatını yansıtıyor hem de kim olduğuyla boğuşan Jing’in huzursuz zihninin derinliklerine bir bakış attığımız hissini pekiştiriyor.

Bu yaklaşım beni zaman zaman şaşırtsa da, büyük ölçüde hem Çince hem de İngilizce bilen izleyiciler için durum böyle değildi (her ne kadar Jenny’nin Kantonca kullanımı, yalnızca Mandarin anlayanlar için bir başka anlaşılamama katmanı eklese de). Londra, her yıl artan öğrenci ve iş hayatındaki çalışanlarla birlikte devasa bir Çince konuşan nüfusa sahip; bu yüzden asıl şaşırtıcı olan, Britanya sahnelerinde Çinceyi bu kadar nadir duyuyor olmamız.

Beş kişilik Doğu Asyalı oyuncu kadrosunda Siqi Han ve Lilian Tsang başı çekerken, Molly Thoma, Eric/Ray rolüyle gösterinin kimlik sorgulamasını derinleştiriyor. Hui Chen, partilemeyi seven Trada rolünde büyüleyici ve komikken, Robin Khor Yong Kuan, Tian rolünde mükemmel bir performans sergiliyor. Çince bilmeyenler için, çevirisiz Mandarin ve Kantonca kullanımı oyunu daha zorlu kılıyor ve yer yer soyut, şiirsel bir tarza yaklaştırıyor; ancak bu yapım, dünyanın dört bir yanındaki Asya toplulukları için eserler üretme misyonuna sahip sanat grubu Reallusion Theatre için bir gurur kaynağı.

27 Nisan 2019'a kadar devam ediyor

SAFETY NET İÇİN BİLET ALIN