ĐÁNH GIÁ: Vở kịch Julie tại Nhà hát Quốc gia Anh ✭✭✭

Jessica Wretlind đánh giá vở Julie, bản chuyển thể mới từ tác phẩm Miss Julie của Polly Stenham đang được trình diễn tại Nhà hát Quốc gia (National Theatre).

Vanessa Kirby trong vai Julie cùng dàn diễn viên vở Julie tại Nhà hát Quốc gia. Ảnh: Richard Hubert Smith Julie

Nhà hát Quốc gia

3 Sao

Đặt vé ngay Nguyên tác Miss Julie ra đời năm 1888, một văn bản phản chiếu chân thực những đau thương của thế giới bấy giờ. Tại thời điểm đó, bầu không khí bị bao trùm bởi tư tưởng bài xích phụ nữ đầy độc hại và sự phân chia giai cấp khắt khe; điều này càng được nhấn mạnh qua mục tiêu của Strindberg là lột tả ‘trí óc yếu đuối và suy đồi’ của Julie. Ông cũng từng tuyên bố ‘Phụ nữ nên được chế ngự, giống như những bộ tộc man di và kẻ trộm’, điều được thể hiện rõ trong cốt truyện khi sự tỉnh táo của Julie cuối cùng bị khuất phục trước những ý muốn bất chợt của gã người hầu - nhân tình Jean. Bản chuyển thể của Polly Stenham tại Nhà hát Quốc gia đưa Julie vào bối cảnh hiện đại, nơi mà những áp lực về sự kỳ thị phụ nữ và khoảng cách giai cấp chủ-tớ có phần trở nên gượng ép. Đặt trong bối cảnh xã hội đa dạng của London đương đại, Stenham dựa vào các yếu tố mới để mang lại hơi thở thời đại cho các chủ đề của Strindberg, nhưng kết quả lại khiến bức tranh chung trở nên khá nhiễu loạn. Dù sở hữu dàn diễn viên thực lực, đặc biệt là Vanessa Kirby (ngôi sao phim The Crown), tác phẩm này dường như tự đánh mất mình khi cố gắng đi tìm một ý nghĩa mới.

Eric Kofi Abrefa (Jean) và Thalissa Teixeira trong vai Kristina của vở Julie. Ảnh: Richard Hubert Smith

Trong phiên bản của Stenham, Julie tổ chức một bữa tiệc sinh nhật thâu đêm, nơi cô thả mình giữa những điệu nhảy hoang dại, sử dụng ma túy và thỉnh thoảng nổi cơn thịnh nộ. Đó là một cảnh tượng hưởng lạc đầy chân thực, nhưng việc lạm dụng chất kích thích vô tình làm mờ đi sự thấu hiểu về sức khỏe tâm thần thực sự của nhân vật, tạo ra một lý do giả tạo cho hành vi của cô. Một yếu tố mới được bổ sung là cả Jean (Eric Kofi Abrefa) và cô hầu gái Kristina (Thalissa Teixeira) đều được giao cho các diễn viên da màu. Cách chọn diễn viên này mang đến một dấu hiệu hình ảnh về hệ thống phân cấp sắc tộc, nhưng việc đặt Jean vào vị thế một người di cư vì kinh tế đã khiến động cơ của anh ta thiên về thực dụng tài chính. Khi anh ta hiện thực hóa sự say mê của mình với Julie (trên cả một chiếc thang theo nghĩa đen lẫn nghĩa bóng), anh trở thành một kẻ trục lợi, thay vì là một kẻ ác độc đầy toan tính và phức tạp như trong phiên bản của Strindberg – kẻ luôn hả hê trước sự sụp đổ của Julie.

Julie tại Nhà hát Quốc gia. Ảnh: Richard Hubert Smith

Thật khó tin khi Jean của Stenham lại mang tư tưởng bài xích phụ nữ của Strindberg, bởi anh luôn dành sự ngưỡng mộ cho vị hôn thê Kristina – người phụ nữ không kém phần quyến rũ so với Julie, đang nỗ lực hoàn thiện bản thân bằng cách bỏ thuốc và tham gia một khóa học trực tuyến. Cô có lòng tự trọng mạnh mẽ hơn hẳn Julie, người chỉ tìm kiếm sự thừa nhận thông qua cách nhìn của thiên hạ. Với một Julie đang ở mức thấp nhất sau khi bị bỏ rơi, cô trở thành một "con mồi" dễ dàng cho Jean. Một câu hỏi được đặt ra là: Tại sao phải bận tâm?

Vanessa Kirby trong vai Julie. Ảnh: Richard Hubert Smith

Thiết kế sân khấu của Tom Scutt thực sự rực rỡ và bóng bẩy. Ngôi nhà sang trọng tại khu Hampstead Heath mang nét hiện đại lạnh lùng, nhưng dần dần bị vấy bẩn bởi những dấu vết từ bữa tiệc – một phép ẩn dụ hình ảnh cho sự mất đi danh dự của Julie. Một dụng ý đạo diễn khôn ngoan của Carrie Cracknell là để những vị khách rệu rã rời sân khấu qua các tủ bếp, đóng sầm cửa một cách đầy ám ảnh khi họ rời đi: ngụ ý rằng sự trụy lạc và cái ác ẩn giấu ngay trong chính căn nhà đó, cũng giống như trong tâm trí vụn vỡ của Julie. Dù đôi lúc có những khoảnh khắc mang tính giải trí và hài hước đen tối, sự kịch tính ở phần cuối vở kịch vẫn chưa thực sự tạo ra được sự phẫn nộ mạnh mẽ nơi khán giả.

ĐẶT VÉ VỞ JULIE TẠI NHÀ HÁT QUỐC GIA