RECENSIE: Heisenberg - The Uncertainty Principle, Wyndham's Theatre ✭✭✭

Anne Marie Duff en Kenneth Cranham. Foto: Brinkhoff Mogenberg Heisenberg: The Uncertainty Principle

Wyndham’s Theatre.

10 oktober 2017

3 sterren

Boek nu Ondanks de prominente plek in de titel, is diepgaande wetenschappelijke kennis van het Heisenberg-principe absoluut geen vereiste om van deze productie te genieten. In de kern komt het erop neer dat hoe nauwkeuriger een deeltje gemeten wordt, hoe groter de onprecisie op een ander vlak—zekerheid schept onzekerheid, en het is juist dat risico waar wij als mensen vaak huiverig voor zijn. In het nieuwe stuk van Simon Stephens loopt Georgie tegen Alex aan tijdens een van zijn vele wandelingen. Ze haalt hem uit zijn sleur en neemt hem mee naar plekken die hij nooit eerder heeft verkend. Dit is de eerste productie van Elliot and Harper Productions, en de eerste regie van Marianne Elliot sinds haar fenomenale Angels in America. Hoewel het decor kleiner is, zijn de vraagstukken nog altijd even groots.

Anne Marie Duff en Kenneth Cranham. Foto: Brinkhoff Mogenberg

Het stuk is prachtig vertolkt door Kenneth Cranham en Anne-Marie Duff; hij vastgeroest in zijn patronen, zij een luidruchtige Amerikaanse, een doorwinterde reiziger, avontuurlijk maar verscheurd door de vermissing van haar zoon in New Jersey. Zij belichaamt de onzekerheid, liegt tegen hem, bekent die leugens vervolgens weer en graaft in zijn leven. Hij draagt het verlies van zijn zus met zich mee, wat voelbaar is in zijn hele houding. Het is schitterend om te zien hoe Cranham het personage Alex gedurende het stuk laat ontdooien, vooral zijn plezier in haar lach is ontroerend. Maar zij is complex, bijna ongrijpbaar, en Anne-Marie Duff straalt een enorme energie uit in een glansrijke prestatie. Het is verfrissend om een 75-jarige man als een seksueel wezen te zien, zonder de clichés van ziekte of pijn, ook al werpt zijn naderende einde een schaduw over hun opbloeiende liefde—een liefdesverhaal tussen generaties zie je zelden. Het decorontwerp van Bunny Christie en het voortreffelijke lichtplan van Paule Constable vullen elkaar perfect aan. Ze vangen de personages in intieme scènes, waarbij Alex' bed in beeld rolt terwijl ze er dronken naartoe wankelen, optimaal gebruikmakend van licht, ruimte en eenvoud.

Anne Marie Duff en Kenneth Cranham. Foto: Brinkhoff Mogenberg

Uiteindelijk is de 'Onzekerheid' de Liefde zelf—de belofte en de dreiging ervan. Het stuk speelt met tegenstellingen: Engels/Amerikaans, verlegen/brutaal, routine/avontuur, zekerheid/onzekerheid. Simon Stephens' rauwe maar poëtische script werkt niet op een eendimensionaal niveau, maar naar mijn mening ontbrak het de tekst aan echte diepgang. Terwijl hij naar Bach luistert, houdt Alex een prachtig betoog over hoe muziek ontstaat in de ruimte tussen de noten, en dat is voor mij precies het pijnpunt van het stuk. Met een speelduur van 90 minuten voelt het alsof het nog korter had gekund; de inzet wordt nooit echt hoog genoeg. Alex accepteert de onzekerheid veel te snel; er lijkt een groter verhaal verborgen te zitten in de witregels tussen de tekst. Het resulteert in een ingetogen avond: een toneelstuk dat eerder interessant is dan dat het je echt meesleept.

TICKETS VOOR HEISENBERG: THE UNCERTAINTY PRINCIPLE