RECENSIE: The Antipodes, National Theatre ✭✭✭

Paul T Davies bespreekt The Antipodes, een toneelstuk van Annie Baker, nu te zien in het National Theatre in Londen.

De cast van The Antipodes. Foto: Manuel Harlan The Antipodes

National Theatre.

30 oktober 2019

3 sterren

Boek tickets

Er was eens een toneelschrijfster genaamd Annie Baker, die enorme successen vierde in het Londense National Theatre met The Flick en John. Als een auteur die wars is van conventies, zijn haar stukken niet ieders smaak, maar haar dialogen, haar ideeën en de enscenering van haar verhalen brachten haar veel lof. En zo geschiedde dat op ditzelfde podium een nieuwe productie werd geboren van haar stuk uit 2017, The Antipodes; een stuk waarin het vertellen van verhalen het verhaal zelf is, en de creatie van nieuwe mythen de impuls vormt voor het verkennen van de uiteenvallende wereld en het klimaat.

De cast van The Antipodes. Foto: Manuel Harlan

In een vergaderruimte heeft de "welwillende baas" Sandy (Conleth Hill) zijn speciaal gekozen stam bijeengebracht om elkaar verhalen te vertellen over hun jeugd en ervaringen, om zo een opvolger te creëren voor hun wereldwijde hit The Heathens. Er is – in eerste instantie – geen druk om een deadline te halen; het lijkt een klassieke writers' room. Danny M1 (Matt Bardock) en Dave (Arthur Darvill) hebben al eerder voor Sandy gewerkt en willen hem graag plezieren; hun verhalen zijn expliciet en trauma's worden voor komisch effect ingezet. Danny M2 (de onderbenutte Stuart McQuarrie) vindt het moeilijk om te delen, vertelt een verhaal over kippen en wordt stilletjes uit het proces verwijderd. Adam (Fisayo Akinade) en Eleanor (Sinead Matthews) lijken te zijn aangenomen om een diversiteitsquotum te vullen, aangezien hun verhalen herhaaldelijk niet worden genoteerd door de notulist Brian (Bill Milner). Het verstrijken van de tijd wordt subtiel getoond door de veranderende kostuums van secretaresse Sarah (de uitstekende Imogen Doel), terwijl de groep vier maanden lang faalt in het bedenken van nieuwe verhalen.

De cast van The Antipodes. Foto: Manuel Harlan

Het zorgt voor een frustrerende avond in het theater. Bij Baker moet je altijd onder het oppervlak graven, naar de tekst luisteren en het onuitgesprokene begrijpen. Maar waar The Flick en John ruim drie uur duurden en me naar meer deden verlangen, is dit een twee uur durende ervaring zonder pauze die veel van die tijd dramatisch statisch blijft. Buiten vindt een ramp plaats, stormen razen terwijl de groep vastzit in de kamer, Sandy krijgt trauma na trauma te verwerken, en de milieuramp wordt gesuggereerd door de stapels dozen met flessenwater. Er is geen stromend kraanwater meer en ze eten constant afhaalmaaltijden van ver weg, waarbij de plastic bakjes zich opstapelen. Ik bleef wachten op een stroomversnelling in de actie, vooral wanneer Brian zijn eigen mythe probeert te creëren met bloed en een wolvencape, maar zelfs dan schuwt het stuk de confrontatie met een 'Lord of the Flies'-achtig scenario. Sandy is hun God en zonder hem zijn ze verloren. Er is een grappige scène waarin ze proberen te communiceren met de hogere Goden — de geldschieters die over hen heersen — terwijl de satellietverbinding steeds wegvalt.

Toch lijdt het geen twijfel dat Baker kan schrijven; het is een stuk vol ideeën en originaliteit, en hier voert ze de regie samen met Chloe Lamford. Ik vond de regie echter even statisch als de handeling; een groot deel van de voorstelling werd ik erg bekend met de achterkant van Arthur Darvills hoofd, omdat de personages nauwelijks bewegen over het overigens uitstekende decor van Lamford. Het is zo'n stuk dat aanvoelt alsof het zich afspeelt in een vissenkom: er valt veel te bewonderen en te bekijken, maar voor mij ontbrak een sterke klik met het publiek.

Te zien tot 23 november 2019