RECENZJA: Cyrano de Bergerac, Playhouse Theatre, Londyn ✭✭✭✭

Paul T Davies ocenia sztukę Cyrano de Bergerac Edmonda Rostanda, wystawianą przez grupę Jamie Lloyd Company w Playhouse Theatre w Londynie.

James McAvoy w sztuce Cyrano de Bergerac. Zdjęcie: Marc Brenner Cyrano de Bergerac

Playhouse Theatre, Londyn.

6 grudnia 2019 r.

4 gwiazdki

Zarezerwuj bilety Jamie Lloyd Company rozpoczyna roczną rezydencję w Playhouse Theatre odświeżoną, żywiołową wizją klasyka Edmonda Rostanda „Cyrano de Bergerac”. Ta historia doczekała się wielu adaptacji, w tym słynnego filmu „Roxanne” ze Steve'em Martinem. Opowiada o nieodwzajemnionej miłości Cyrana do Roxane, którą utrudnia jego wielki nos czyniący go „brzydkim”, a sytuacja komplikuje się jeszcze bardziej, gdy kobieta zakochuje się w Christianie. Roxane ceni słowa wyżej niż wygląd, więc Cyrano – poeta i żołnierz w jednym – wkłada romantyczne wyznania w usta Christiana i pisze w jego imieniu listy, gdy obaj są na wojnie. Znając ostatnie dokonania Jamiego Lloyda, w tym znakomity cykl sztuk Pintera oraz tegoroczną inscenizację „Evity” w Regent’s Park Open Air Theatre, spodziewaliśmy się radykalnego podejścia do tekstu. Nie przewidziałem jednak wersji opartej na beatboxie, surowej scenograficznie i wysuwającej na pierwszy plan genialny przekład Martina Crimpa. To produkcja radykalna, zaskakująca i po prostu błyskotliwa.

Anita Joy Uwajeh jako Roxane. Zdjęcie: Marc Brenner

Minimalizm objął również scenografię i kostiumy – ten Cyrano nie ma sztucznego nosa. W przypadku Jamesa McAvoya początkowo wydawało mi się to nieco dezorientujące, bo przecież znamy go z ekranu jako przystojnego mężczyznę. Jednak w miarę rozwoju akcji, gdy stylistyka spektaklu się ugruntowuje, idealnie oddaje on złożoność tej postaci: od arogancji i brawury po czułość i romantyzm. McAvoy wręcz kipi energią. Anita Joy Uwajeh to znakomita Roxane – zadziorna, silna, buntująca się przeciwko narzuconej roli społecznej. (Choć akcja wciąż toczy się w 1640 roku, współczesne spojrzenie pozwala Crimpowi i reżyserowi rzucić wyzwanie „męskiemu spojrzeniu” – w tej wersji to raczej męskie, rozebrane ciało staje się obiektem obserwacji). Eben Figueiredo jako Christian emanuje pewnością siebie, która z czasem ustępuje miejsca bezbronności zakochanego mężczyzny, a Michelle Austin jest fenomenalna jako Leila, „Królowa Wiersza” i właścicielka kawiarni, pełniąc rolę narratorki. W roli de Guiche’a – głównej przeszkody na drodze do prawdziwej miłości – świetnie spisuje się Tom Edden, próbujący zmanipulować Roxane, by wyszła za niego za mąż. Jest przy tym przezabawny, gdy sam próbuje rapować!

Anita Joy Uwajeh (Roxane), Eben Figueiredo (Christian) i James McAvoy (Cyrano). Zdjęcie: Marc Brenner

Każda minuta tego spektaklu tętni inwencją, a każda scena różni się od poprzedniej. Scena uwodzenia listami, rozegrana przy użyciu zaledwie czterech pomarańczowych plastikowych krzeseł, jest komiczna, podczas gdy druga połowa głęboko porusza. Pierwszy akt jest nieco przydługi – metateatralne zabiegi, w których obsada ponagla resztę zespołu do kontynuowania akcji, odzwierciedlały moją lekką frustrację, że spektakl potrzebuje czasu, aby nabrać tempa. Można by go skrócić o parę minut. Puryści mogą kręcić nosami na tę adaptację, ale w sztuce, której sercem jest poezja i miłość, to właśnie słowa Crimpa – wybrzmiewające w całym audytorium i wymuszające pełną napięcia ciszę – powinny być główną gwiazdą. Sztuka słowa wciąż utrzymuje teatr wierszowany przy życiu. To bez wątpienia produkcja, którą trzeba zobaczyć i którą warto się delektować!

ZAREZERWUJ BILETY NA CYRANO DE BERGERAC