RECENSIE: Ugly Lies The Bone, National Theatre ✭✭✭

Ugly Lies The Bone bij The National Theatre. Mark Douet Ugly Lies the Bone.

The National Theatre

2 maart 2017

3 Sterren

Boek Tickets

Dit nieuwe stuk van de Amerikaanse toneelschrijfster Lindsey Ferrentino onderzoekt de inzet van virtual reality bij de behandeling van soldaten met PTSS. Het fascinerende programmaboekje beschrijft de successen van het gebruik van imaginaire werelden bij dergelijke aandoeningen. Er wordt ingegaan op de casus van een echte soldaat die op deze wijze werd behandeld en de conclusie luidt dat VR effectieve pijnstilling kan bieden – vaak zelfs beter dan medicatie. In het stuk experimenteert Jess, een zwaargewonde soldate die terugkeert uit Afghanistan, met deze baanbrekende therapie. Langzaam begint ze haar relaties en zichzelf weer op te bouwen. Het is een voorstelling die, over het geheel genomen, de belofte van de wetenschappelijke achtergrond en de kwaliteit van sommige tekstfragmenten niet helemaal waarmaakt.

Ugly Lies The Bone bij The National Theatre. Mark Douet

Eerst de pluspunten. Het decorontwerp is wederom een triomf voor Es Devlin; ze voert ons soepel van de virtuele realiteit naar het dagelijks leven van Jess in Florida. Het is vaak effectief in zijn eenvoud en trakteert het publiek op een visueel spektakel in de virtuele wereld. In de hoofdrol als Jess is Kate Fleetwood uitmuntend. Haar bewegingen verraden de constante pijn waarin ze verkeert; ze is zo geschminkt dat ze diepe littekens lijkt te hebben en haar lichaam trekt regelmatig samen terwijl haar huid zich moeizaam aanpast aan haar botten. Het is een hypnotiserende vertolking. Haar interactie met 'The Voice', een soort hemelse wetenschapper die de virtuele wereld creëert, vormt de kern van het stuk. Jess merkt op een gegeven moment op dat ze in de virtuele wereld pas begint te functioneren en dat de buitenwereld juist het probleem is – en dat is precies waar de schoen wringt in dit stuk.

De overige personages blijven wat eendimensionaal, ondanks de inspanningen van de acteurs om ze meer diepgang te geven. Er is een merkbare warmte tussen Jess en haar zus Kacie, sterk gespeeld door Olivia Darnley, al had Kacie's optimisme wel wat meer op de proef gesteld mogen worden. Het stuk bevat de nodige humor, niet in de laatste plaats dankzij Ralf Little als voormalige vlam Stevie. Hij had een relatie met Jess voordat ze naar het front vertrok en heeft nu zichtbaar moeite met deze nieuwe versie van haar. Kris Marshall komt er bekaaid vanaf in de rol van Kelvin, Kacie’s vriend. Het is een ondankbare rol die weliswaar voor een lach zorgt, maar weinig bijdraagt aan de narratieve lijn. De inzet had hoger gemogen; iedereen is zo aardig en begripvol dat de spanning en het conflict binnen de relaties nooit echt voelbaar worden.

Het is een stuk dat iets bijzonders presteert: het voelt tegelijkertijd te lang én te kort aan. Er zijn een paar overbodige scènes aan het begin, en wanneer Jess het einde van het programma bereikt, krijgt ze te horen dat ze het altijd opnieuw kan spelen omdat ze de cursus heeft voltooid. Dit haalt de urgentie en het eigenlijke doel van het verhaal onderuit. (En is het theater zelf niet elke avond een vorm van virtual reality?) In de slotscène maken we echter kennis met de moeder van de zussen, gespeeld door Buffy Davis, die tevens de stem van de 'Voice' vertolkt. De meiden zijn bang dat ze de gehavende Jess niet zal herkennen, maar zijn verrast als ze het kalm accepteert. Echter, direct daarna blijkt dat ze aan dementie lijdt en denkt dat haar dochters nog kinderen zijn die net naar school zijn gebracht. Dit concept van dementie als een vorm van virtual reality voelde als het begin van een geheel nieuw stuk, of in ieder geval als een sterkere scène. Ondanks de uitstekende cast en hoge productiewaarde bereikt de voorstelling niet de hoogtes die het in potentie in zich had.

BOEK NU TICKETS VOOR UGLY LIES THE BONE