RECENSIE: Chekhov's First Play, Battersea Arts Centre ✭✭✭✭

Mark Ludmon bespreekt Chekhov's First Play, gepresenteerd door Dead Centre in het Battersea Arts Centre.

Chekhov’s First Play

Battersea Arts Centre, Londen

Vier sterren

Boek Nu

Voordat hij de theaterwereld op zijn kop zette, waagde Anton Tsjechov op slechts 19-jarige leeftijd een eerste poging tot het schrijven van een toneelstuk. Het werd destijds afgewezen voor opvoering en bleef jarenlang vergeten en titelloos liggen, tot het pas na zijn dood werd gepubliceerd. Met een overdaad aan personages en een te complexe verhaallijn wordt het stuk – inmiddels bekend onder de titel Platonov – vaak als onspeelbaar beschouwd. Toch resulteerde rigoureus schrapwerk in het verleden al in uitstekende versies van David Hare en Michael Frayn (die het Wild Honey noemde). Nu dient het als vertrekpunt voor de komische, slimme en uiterst inventieve nieuwe voorstelling Chekhov’s First Play van het in Dublin gevestigde gezelschap Dead Centre.

De voorstelling opent met een traditioneel naturalistisch decor van een 19e-eeuws landhuis op het Russische platteland, herkenbaar voor iedereen die wel eens een klassieke Tsjechov-productie heeft gezien. Maar we weten dan al dat deze bewerking een andere koers vaart: nog voordat het klassieke rode doek is opgegaan, heeft regisseur Bush Moukarzel ons laten weten dat hij ons zal helpen de betekenis van het stuk te doorgronden middels een doorlopend commentaar via de hoofdtelefoons die iedereen in de zaal draagt.

Het duurt niet lang voordat de eerste barsten verschijnen, wanneer de sombere, getroebleerde regisseur zijn eigen artistieke keuzes en zelfs zijn eigen bestaansrecht als theatermaker in twijfel begint te trekken. Stukje bij beetje pelt de voorstelling de lagen van de dramatische werkelijkheid af, tot je niet meer weet wat je moet geloven. Het stuk, geschreven en geregisseerd door Moukarzel en Ben Kidd, haalt met speelse humor en visuele flair de fundamentele aannames van een theaterbezoek volledig onderuit. Dankzij het slimme decorontwerp van Andrew Clancy maakt de productie indruk, wat mede te danken is aan het vakmanschap van Jimmy Eadie en Kevin Gleeson (geluid), Stephen Dodd (licht) en Grace O’Hara (effecten).

Tegelijkertijd wordt geprobeerd de essentie uit Tsjechovs werk te filteren, waarbij motieven en thema's uit Platonov en zijn latere oeuvre worden gebruikt om te onderzoeken of en hoe deze nog relevant zijn voor een hedendaags publiek. Het is een opwindend en origineel theaterstuk, krachtig vertolkt door Andrew Bennett, Tara Egan-Langley, Clara Simpson, Dylan Tighe, Breffni Holahan en Liam Carney. Hoewel hun personages gaandeweg opgaan in de deconstructie en het spektakel, waardoor er slechts echo's van Tsjechovs eerste stuk overblijven, zorgen zij met indrukwekkende precisie dat deze theatrale chaos een schitterend vormgegeven belevenis blijft.

Te zien tot en met 10 november 2018

BOEK NU VOOR CHEKHOV'S FIRST PLAY