ĐÁNH GIÁ: Emilia tại Nhà hát Vaudeville, London ✭✭✭✭✭

Mark Ludmon đánh giá vở kịch Emilia của Morgan Lloyd Malcolm hiện đang được công diễn tại Nhà hát Vaudeville, London.

Clare Perkins, Saffron Coomber và Adele Leonce trong vở Emilia. Ảnh: Helen Murray Emilia

Nhà hát Vaudeville, London

Năm sao

Đặt vé ngay Liệu sân khấu thế giới có còn cần thêm một góc nhìn nam giới khác viết về Emilia? Tác phẩm đầy mê hoặc của Morgan Lloyd Malcolm kể về một phụ nữ da màu phi thường đã đấu tranh để tiếng nói của mình được lắng nghe trong xã hội phụ quyền thế kỷ 16. Sau khi chuyển từ The Globe đến West End tuần trước, vở diễn đã nhận được vô số lời khen ngợi từ giới phê bình, nhưng sau 400 năm, những người nắm giữ cán cân nghệ thuật chủ yếu vẫn là nam giới da trắng (như chính tôi). Ngoại trừ tờ The Stage và Daily Telegraph, báo chí chính thống – như mọi khi – phần lớn chỉ đưa ra góc nhìn nam giới về một vở kịch vốn xoay quanh việc phụ nữ tìm lại tiếng nói của mình vượt khỏi sự kiểm soát của đàn ông. Tuy nhiên, tôi đã quá ấn tượng với bản dựng gốc tại The Globe vào tháng 8 năm ngoái nên rất háo hức muốn xem tiếng kêu thấu tận tâm can đòi hỏi sự thay đổi này sẽ vang vọng như thế nào trong không gian nhỏ nhắn của Nhà hát Vaudeville.

Chuyển từ một địa điểm ngoài trời sức chứa 1.400 người sang một nhà hát trong nhà chỉ 690 ghế hoàn toàn không làm giảm đi sức mạnh của vở diễn. Ngược lại, việc được chứng kiến dàn diễn viên toàn nữ đầy năng lượng gồm 16 người trình diễn trong một không gian mới năm ngoái còn âm vang những lời châm biếm lịch lãm từ mùa kịch Oscar Wilde đã tạo thêm một cú hích mạnh mẽ. Bản thân nhân vật chính là một nguồn nội lực khổng lồ đến mức cần tới ba diễn viên đảm nhiệm: Clare Perkins trở lại với vai Emilia lúc về già, cùng Saffron Coomber và Adelle Leonce trong vai Emilia thời trẻ – một bộ ba màn trình diễn đầy ấn tượng. Như những người chị em luôn sát cánh cùng nhau, họ kể câu chuyện dựa trên những ghi chép lịch sử còn sót lại về Emilia Bassano Lanier – người mà theo một số giả thuyết chính là nàng thơ "Nàng thơ bóng tối" (Dark Lady) trong các bài Sonnet của Shakespeare. Lloyd Malcolm đã khéo léo chắt lọc những mảnh thông tin ít ỏi về Emilia đời thực – vốn thường được nhìn qua lăng kính của nam giới – để lấp đầy những khoảng trống, tái hiện lại sự đấu tranh của một nữ thi sĩ có tư tưởng độc lập vào cuối thế kỷ 16 và đầu thế kỷ 17. Dù bối cảnh là quá khứ, vở kịch lại mang hơi thở thời đại và sự đồng cảm sâu sắc với phụ nữ thế kỷ 21, được phản chiếu qua chủ nghĩa nữ quyền và phong trào #MeToo.

Dàn diễn viên Emilia. Ảnh: Helen Murray

Will Shakespeare xuất hiện với tư cách là bạn và người tình của Emilia, một lần nữa được thủ vai xuất sắc bởi Charity Wakefield với bộ ria mép và phong thái nghênh ngang. Ban đầu, anh ta có vẻ là đồng minh, nhưng cuối cùng sự tôn trọng lớn nhất anh ta dành cho tài năng của nàng lại là việc biến những con chữ và ý tưởng của nàng thành của mình. Những đồng minh thực sự của Emilia chính là những phụ nữ xung quanh nàng, và vở kịch đã tôn vinh sức mạnh bền chặt của tình chị em. Với hầu hết dàn diễn viên đảm nhận nhiều vai, Sarah Seggari vô cùng duyên dáng trong vai Tiểu thư Cordelia trẻ tuổi, trong khi Nadia Albina thể hiện một Tiểu thư Katherine Howard đầy bản lĩnh nhưng cũng không kém phần nhạy cảm. Những khía cạnh nam tính độc hại được lột tả qua Jackie Clune trong vai Lãnh chúa Thomas Howard đầy cực đoan, Carolyn Pickles trong vai người tình đầu tiên của Emilia – Lãnh chúa Henry Carey, và Amanda Wilkin trong vai người chồng đồng tính hay hờn dỗi một cách hài hước, Alphonso.

Đạo diễn Nicole Charles dẫn dắt một đội ngũ sáng tạo toàn nữ, cùng với sự góp mặt của nhà soạn nhạc Luisa Gerstein và thiết kế âm thanh Emma Laxton, tạo nên một không gian âm nhạc kết hợp giữa các nhạc cụ truyền thống và hiệu ứng hiện đại, được bổ trợ bởi những bài hát phô diễn sức mạnh thanh nhạc của cả đoàn diễn. Nhà thiết kế Joanna Scotcher đã mang hơi thở của The Globe vào Vaudeville với các bậc thang gỗ hình bán nguyệt linh hoạt, nay được trang bị thêm hiệu ứng ánh sáng của Zoe Spurr, tạo nên sự kịch tính tương xứng với những cao trào trên sân khấu. Đúng như tinh thần cổ vũ cho hành động tập thể, dàn diễn viên và ê-kíp đã cùng nhau làm sống lại một cuộc đời từng bị lịch sử lãng quên, không chỉ nói thay cho Emilia mà cho bất kỳ ai có tiếng nói bị vùi dập bởi các thế lực thống trị trong xã hội. Với mọi suất diễn cho đến nay đều khiến khán giả (chủ yếu là nữ giới) đứng dậy vỗ tay tán thưởng nồng nhiệt, Emilia có lẽ chẳng cần đến những nhận xét của tôi, nhưng tại ngôi nhà mới này, vở kịch vẫn tiếp tục là một lời hiệu triệu đầy quyền năng, rực cháy với sự giận dữ và nỗi đau.

Công diễn đến hết ngày 15 tháng 6 năm 2019

ĐẶT VÉ XEM EMILIA TẠI NHÀ HÁT VAUDEVILLE