INTERVIEW: Olivier Award-winnaar Giles Terera over zijn glansrol op West End

Mark Ludmon interviewt Olivier-winnaar Giles Terera terwijl hij zich voorbereidt op zijn volgende grote rol na Hamilton

Na een jaar als de met een Olivier Award bekroonde Aaron Burr in Hamilton, maakt Giles Terera zich op voor een rol die mijlenver verwijderd is van de rap en hiphop in de musical van Lin-Manuel Miranda. Hij is momenteel aan het repeteren voor een nieuwe bewerking van Ibsens drama uit 1886, Rosmersholm, dat vanaf 24 april te zien is in het Duke of York’s Theatre in het Londense West End. Hij speelt de rol van Andreas Kroll, een conservatieve leraar die probeert te voorkomen dat zijn zwager John Rosmer, gespeeld door Tom Burke, zijn traditionele erfgoed de rug toekeert voor radicale politieke hervormingen, vertegenwoordigd door de vrijgevochten Rebecca (Hayley Atwell). Giles ziet het echter niet als een wereld van verschil met Hamilton, na een carrière vol succes in zowel musicals als toneelstukken. "Ik geloof dat verhalen vertellen gewoon verhalen vertellen is; mensen zijn mensen en behoeften zijn behoeften," legt hij uit. "Ongeacht de vorm waarin je het giet, blijft het verhaal in de kern hetzelfde. In onze maatschappij moet alles een eigen plekje hebben, we plakken overal graag een label of hokje op, maar daar doe ik niet aan mee. Als artiest – of je nu danser, acteur, schrijver of schilder bent – word je tot de kunst aangetrokken omdat je iets wilt uiten dat je hebt gevoeld, ervaren of gezien."

Giles Terera als Aaron Burr met de West End-cast van Hamilton. Voordat hij in december 2017 toetrad tot de oorspronkelijke Londense cast van Hamilton in het Victoria Palace Theatre, had Giles al een indrukwekkende staat van dienst in de musicalwereld. Dat begon in 1999 bij het National Theatre toen hij de hoofdrol van Ugly (het 'lelijke eendje') bemachtigde in Stiles en Drewe's bekroonde Honk!, gevolgd door rollen in The Book of Mormon, Rent en Avenue Q, waarin hij Gary Coleman speelde. Hoewel Giles aan de gerenommeerde musicalopleiding Mountview Academy studeerde, behaalde hij zijn diploma in acteren, wat hem naar rollen leidde in stukken van de Royal Shakespeare Company en het National Theatre. De afgelopen drie jaar was hij te zien in August Wilsons Ma Rainey’s Black Bottom bij het National, Shakespeares The Merchant of Venice in The Globe en Brechts The Resistible Rise of Arturo Ui in de Donmar Warehouse. "Mensen willen me graag in een hokje plaatsen, maar daar probeer ik me niet op te focussen," zegt hij. "Ik hou ervan om afwisselend werk te doen. Het trekt me aan als het iets is wat ik nog nooit eerder heb gedaan." Aangezien hij nog nooit in een stuk van Ibsen heeft gespeeld, was dat een belangrijke reden waarom Rosmersholm hem aansprak. "Ik ben niet echt bekend met Ibsen, behalve misschien zijn bekendste werken, dus dat maakt het erg aantrekkelijk: hoe zou het zijn om een paar maanden in deze wereld door te brengen? Het zal me uitdagen en stretchen, en dat is precies wat ik zoek: iets dat me prikkelt."

Giles Terera in The Resistible Rise Of Arturo Ui

Dat was ook wat hem aantrok in Hamilton. "Ik wist dat ik nog nooit met zo'n manier van schrijven en verhalen vertellen in aanraking was gekomen," herinnert hij zich. "De muziek, de ongelooflijke enscenering en de choreografie – het is vertelkunst van het allerhoogste niveau." Nadat hij de rol van Burr begin december overdroeg aan Sifiso Mazibuko, keerde hij een paar weken later terug om de show als toeschouwer te zien. "Ik hield het niet droog," vertelt hij. "Het was heel ontroerend. Er waren er maar een stuk of zeven, acht van ons vertrokken, maar Jam was nog steeds briljant als Hamilton, net als Cleve en Jason. Het was geweldig om nieuwe mensen het te zien doen en hun eigen draai eraan te zien geven. Toen we zelf speelden, stond ik meestal helemaal vooraan op het podium; het was goed om weer herinnerd te worden aan de details van de choreografie, de regie en het verhaal." Het succes van Hamilton en de enorme schare fans zorgden ervoor dat het spelen in de show voelde als een "enorme verantwoordelijkheid". Giles voegt toe: "De manier waarop mensen over die show denken is heel bijzonder. De connectie die het publiek heeft met het stuk is voelbaar, zowel binnen als buiten het theater. Je zou aan elk van de 1.500 mensen in de zaal kunnen vragen wat ze goed vonden en je krijgt waarschijnlijk 1500 verschillende antwoorden. Voor mij was het de combinatie van pakkende melodieën en sterke teksten verweven met een essentieel menselijk verhaal."

In dat opzicht vergelijkt Giles het schrijven van Lin-Manuel met dat van Shakespeare en Ibsen. "Alle goede schrijvers, hoe verschillend hun achtergrond ook is, zijn geïnteresseerd in de menselijke ervaring en de fundamentele relaties tussen mensen – met hun kinderen, hun ouders, de mensen van wie ze houden. Dat is waar Lin-Manuel de focus op legt. In Hamilton is de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog het geopolitieke decor, maar hij zoomt prachtig in op de menselijke relaties, precies wat Ibsen ook doet." Het succes van Hamilton komt volgens Giles ook door Lin-Manuels "liefde voor taal, beeldspraak en rijm". Hij voegt toe: "Ik heb het een jaar lang gedaan en ik bleef me verbazen over zijn taalplezier en speelsheid." Giles ziet parallellen tussen hoe taal werd gebruikt door politici tijdens de Amerikaanse revolutie en hoe moderne Amerikaanse artiesten rap en hiphop gebruiken om zich uit te drukken. "Geen van zijn personages gebruikt taal zomaar, maar altijd om verandering teweeg te brengen. Net als Shakespeare zegt Lin-Manuel dat mensen taal gebruiken om andere mensen te veranderen."

Giles Terera in Pure Imagination. Foto: Annabel Vere

Sociale en politieke verandering was ook de inspiratiebron voor Ibsen toen hij Rosmersholm schreef. Hij keerde in 1885 terug naar zijn geboorteland Noorwegen na 27 jaar in vrijwillige ballingschap, en trof een land in rep en roer aan. Giles legt uit: "Hij was geschokt door de politieke agressie tussen beide kampen en hoe grimmig de sfeer was." Het stuk over een individu dat verscheurd wordt tussen een traditioneel verleden en een liberale toekomst, is vandaag de dag nog steeds actueel. "Helaas houden mensen van cirkels; in de afgelopen 133 jaar zijn er vaker momenten geweest waarop de maatschappij worstelt met de vraag hoe we met elkaar communiceren en hoe we de samenleving bijeenhouden. In zekere zin lijkt het op Hamilton: de onafhankelijkheid is binnen, maar hoe smeed je een gemeenschap uit zulke uiteenlopende standpunten? Om te overleven moet je een manier vinden om met elkaar te praten, en dat is precies waar we nu in de wereld staan." Hoewel Rosmersholm zich nog steeds afspeelt in het Noorwegen van de late 19e eeuw, is deze bewerking van Duncan Macmillan, die eerder veel lof oogstte met zijn indringende toneelversie van 1984. "Het mooie aan de bewerking van Macmillan is dat hij de urgentie, de spanning en de druk waaronder de personages staan – vooral Rosmer – naar de voorgrond haalt, zonder de schoonheid van Ibsens taal en beeldspraak te verliezen," aldus Giles.

Giles in Ma Rainey's Black Bottom. Foto: Johan Persson

Deze actualiteit helpt ook om sceptici tegen te spreken die vinden dat stukken van 'dode witte mannen' geen plek meer hebben in het hedendaagse theater, al is Giles het ermee eens dat er meer moet gebeuren om de diversiteit van het moderne Groot-Brittannië te weerspiegelen. "De wereld verandert en we groeien hopelijk naar een rijkere afspiegeling van hoe onze gemeenschap eruitziet en klinkt. De kunst die we maken zou die maatschappij moeten reflecteren." Van de loonkloof tussen mannen en vrouwen tot het gebrek aan kansen voor de witte arbeidersklasse en de ondervertegenwoordiging van Aziatische acteurs; hij gelooft dat actie in de theatersector hard nodig is. "De dingen die in de maatschappij spelen, zie je terug in onze industrie. Veel vooroordelen zitten diepgeworteld en moeten aan het licht worden gebracht om besproken te kunnen worden. Mensen moeten de realiteit van elkaars leven erkennen voordat ze samen vooruit kunnen." De verantwoordelijkheid ligt volgens hem bij de directeuren van culturele instellingen. "Er is zeker de wil om te veranderen, maar het vereist daadkracht en initiatief. Praten is één ding, maar er moet ook echt iets gebeuren. Er is een tijd voor overleg en een tijd voor actie."

Wanneer ik Giles ontmoet in een studio in Southwark, is de cast halverwege de repetitieperiode van vijfeneenhalve week – langer dan de gebruikelijke drie tot vier weken voor commerciële West End-stukken. Dit geeft regisseur Ian Rickson de tijd om de tekst en personages uit te diepen met de cast, waarin ook Peter Wight, Lucy Briers en Jake Fairbrother spelen. "We doen veel improvisatie-oefeningen," zegt Giles. "Als een personage praat over iets uit het verleden, verkennen we dat moment even om te zien wat er precies gebeurd is. Bij Ibsen draait immers veel om het verleden. Deze simpele situaties hielpen ons om een rijker begrip van het verhaal en de onderlinge relaties te krijgen."

Giles in cabaret-setting.

Giles is tot het einde van de speelperiode op 19 juli druk met Rosmersholm, maar hij werkt ook aan andere projecten, waaronder een nieuw idee met producent Cameron Mackintosh – het enige wat hij mag verklappen is dat het over een "historisch figuur" gaat. Verder gevorderd is The Meaning of Zong, een stuk dat hij schreef voor Bristol Old Vic over een slachting op het slavenschip Zong in 1781, een cruciaal moment voor de Britse abolitionistische beweging. Na een workshop afgelopen oktober hopen ze het later dit jaar in Bristol op de planken te brengen. Ook werkt hij aan een boek met advies voor jonge acteurs. "Jonge talenten helpen is belangrijk, want het wordt steeds moeilijker voor acteurs met een bepaalde achtergrond." Daarom trad hij onlangs ook toe tot het bestuur van Mountview om de volgende generatie creatieven te ondersteunen.

Giles heeft ook tijd gevonden voor drie concerten met special guests bij Crazy Coqs (Brasserie Zédel) in Londen op 12 en 26 mei. Daar viert hij de muziek uit zijn eigen shows en klassiekers die hem hebben geïnspireerd. "Ik deed vroeger vaak concerten, maar door Hamilton is dat er de afgelopen twee jaar niet van gekomen," voegt hij toe. "Het is heel spannend. Of ik nu voor een microfoon sta met een band achter me, of in een toneelstuk sta, ik vertel nog steeds een menselijk verhaal. De methode is anders, maar de essentie blijft gelijk."

Rosmersholm is vanaf 24 april 2019 te zien in het Duke of York's Theatre in Londen.

BOEK TICKETS VOOR ROSMERSHOLM