RECENSIE: Hamlet, Leeds Playhouse ✭✭✭✭

Jonathan Hall recenseert Amy Letmans productie van William Shakespeares Hamlet bij Leeds Playhouse.

Tessa Parr als Hamlet in Leeds Playhouse. Foto: David Lindsay Hamlet

Leeds Playhouse

Vier sterren

Dat Hamlet op de leeslijst staat voor 14- en 15-jarigen heb ik altijd een beetje vreemd gevonden; het is een stuk waarin verschillende personages een heel scala aan complexe emoties doormaken - rouw, lust, wraakzucht, waanzin en verraad. Een spectrum dat ik als vijftiger al met moeite doorgrond. Voeg daar een geest, een bloederige ontknoping en de doorbraak van de 'vierde wand' aan toe, waarbij moorddadige acties direct aan de hoofdrolspelers worden getoond, en je hebt een toneelstuk dat zowel razend complex is als gevaarlijk makkelijk verkeerd aan te pakken - waardoor die 15-jarigen voor het leven genezen zijn van Shakespeare. De glansrijke kracht van Amy Letmans productie is de helderheid. Het stuk is ingekort en gestroomlijnd, waardoor de scènes elkaar in hoog tempo opvolgen, elk glashelder in de bedoeling en gespeeld met een energie die ons meesleurt naar de volgende fase van het verhaal. Ik heb door de jaren heen heel wat Hamlet-producties gezien – en ermee geworsteld – maar dit was verreweg de best gedefinieerde uitvoering, met een sterke rode draad door het hele verhaal. Die helderheid brengt ook de vele vele bekende en citeerbare regels tot leven - waarvan ik eerlijk moet bekennen dat ik bij sommige niet eens wist dat ze uit dit stuk kwamen.

Susan Twist (Polonius), Joe Alessi (Claudia) en Dan Parr in Hamlet bij Leeds Playhouse. Foto: David Lindsay

In het hart van dit complexe verhaal staat een complex personage, de titulaire Hamlet, verscheurd door een woede en wanhoop die zo groot is dat het de acteur (of in deze productie de actrice) fysiek naar adem doet happen in een situatie die niet zou misstaan bij Jeremy Kyle: Mijn oom heeft mijn vader vermoord en is met mijn moeder getrouwd! Tessa Parr stort zich met tomeloze energie en overgave op de rol; de scènes waarin de krankzinnigheid van Shakespeares plot de geestelijke gezondheid van het personage aantast, worden gespeeld met een verontrustende, meeslepende elektriciteit. De genderwissel voegt een geweldige dynamiek toe aan de relatie met Ophelia (gespeeld door een getroebleerde Simona Bitmate); de afkeuring en manipulatie van de relatie door Polonius (ook een personage dat van gender is gewisseld) krijgt een homofobe ondertoon die een pijnlijke echtheid toevoegt aan de waanzin van Ophelia.

Simona Bitmate (Ophelia) and Tessa Parr (Hamlet) in Hamlet bij Leeds Playhouse. Foto: David Lindsay

Dit is een stuk zonder figuranten; elk belangrijk personage moet door een operazware reeks emoties; de rollen worden met kracht en waarachtigheid vertolkt door de cast. Een van de mooiste aspecten van dit seizoen bij Leeds Playhouse is de vorming van een vast ensemblegezelschap, waardoor we het werk van acteurs als Darren Kuppan, Jo Mousely en Dan Parr echt hebben kunnen leren waarderen. Een bijzondere vermelding verdient Susan Twist als Polonius; na haar hautaine bemoeizucht vond ik het jammer dat haar dood buiten het zicht van het publiek plaatsvond.

Het decorontwerp van Hayley Grindle met rook en verlichte kruisen, waaronder een duistere graftombe zichtbaar is, gecombineerd met de dreigende muziek van Alexandra Faye Braithwaite, zorgt voor een broeierige sfeer van onraad. Een ijzersterke productie die voor iedereen een aanrader is - zeker voor scholieren die de tekst bestuderen.

LEEDS PLAYHOUSE WEBSITE