RECENZJA: The Taste Of The Town, Rose Theatre Kingston ✭✭✭✭

Mark Ludmon ocenia nową sztukę Nicka Deara „The Taste of the Town”, kontynuację „The Art of Success” – oba spektakle wystawiane są razem pod wspólnym tytułem „Hogarth's Progress” w Rose Theatre w Kingston

Ian Hallard i Keith Allen w „The Taste of the Town”. Fot.: Manuel Harlan Hogarth's Progress: The Taste of the Town Rose Theatre, Kingston

Cztery gwiazdki

Zarezerwuj bilety

W sztuce z 1986 roku „The Art of Success” Nick Dear badał rolę artysty w społeczeństwie poprzez postać malarza i rytownika Williama Hogartha, kreśląc komediową, niemal farsową historię pełną energii i nagłych zwrotów akcji. W kontynuacji pt. „The Taste of the Town” spotykamy Hogartha u zmierzchu życia – jest bardziej refleksyjny i mniej dynamiczny, lecz wciąż tak samo oddany swemu rzemiosłu. Choć nowa sztuka stanowi samodzielną całość, jej światowa premiera odbywa się jako dopełnienie wznowienia wcześniejszego dzieła. Dear rozwija w niej znane motywy i wprowadza nowe, zachowując ten sam żywy, nierzadko anachroniczny styl językowy.

Sylvestra Le Touzel i Keith Allen w „The Taste of the Town”. Fot.: Manuel Harlan

Mimo tematycznych nawiązań, niewiele postaci przetrwało próbę czasu. Dear pierwotnie przedstawił nam Hogartha jako pełnego wigoru trzydziestolatka około 1730 roku; teraz mijają trzy dekady, a artysta osiadł w okazałej podmiejskiej posiadłości w Chiswick u boku oddanej żony Jane i jej wybuchowej matki. Choć sławę przyniosły mu ryciny, takie jak „Kariera rozpustnika” czy „Małżeństwo modne”, Hogarth wciąż łaknie uznania jako malarz olejny, licząc na sukces swojego najnowszego opus magnum – „Zygmuntka opłakująca serce Guiscarda”. Jego status outsidera o niskim pochodzeniu, zasygnalizowany w „The Art of Success”, teraz doskwiera mu jeszcze bardziej, gdy krytycy lekceważąco nazywają go ledwie „malarzem szyldów” czy „Hogarthem ze Smithfield Market”. „Kiedyś byłem w samym centrum wydarzeń”, ubolewa. „Teraz jestem tylko kleksem na marginesie”. Obawa o to, co po sobie pozostawi, staje się tym dotkliwsza, że wraz z Jane nie doczekali się dzieci.

Osią dramatu jest gniew artysty wywołany miażdżącą krytyką autorstwa Horace’a Walpole’a – syna premiera Roberta Walpole’a, niegdysiejszego sojusznika Hogartha z pierwszej części. W ramach swojej „drogi” (Hogarth’s Progress) bohater wyrusza przez wiejskie bezdroża do pobliskiej gotyckiej posiadłości młodego pisarza, Strawberry Hill, by skonfrontować się z nim w jego ozdobnej kryjówce. O ile „The Art of Success” stawiało pytanie o to, do kogo należy dzieło sztuki – artysty, modela czy nabywcy odbitki – o tyle „The Taste of the Town” bada, kto sprawuje nad nim kontrolę: twórca czy kupujący.

Ruby Bentall, Emma Cunniffe, Susannah Harker i Sylvestra Le Touzel w „The Taste of the Town”. Fot.: Manuel Harlan

Problem awansu społecznego ukazany jest przez pryzmat relacji Hogartha z aktorem i dramaturgiem Davidem Garrickiem, który również wywodzi się z niższej klasy średniej. „Davey”, znacznie swobodniej czujący się na salonach elity, stał się motorem zmian w świecie sztuki, wprowadzając realizm do aktorstwa. Hogarthem zaś kieruje ambicja stworzenia angielskiego czy brytyjskiego stylu malarstwa, który dorównywałby trendom z kontynentalnej Europy – co w obliczu dzisiejszych dyskusji o tożsamości narodowej i Brexicie wydaje się wyjątkowo aktualne.

Zmiany społeczne widać też w ewolucji Jane. Być może w odpowiedzi na mizoginię postaci z „The Art of Success”, tutaj widzimy ją wychodzącą z cienia starszego męża. Jane odrzuca tradycyjne wartości narzucane przez apodyktyczną matkę i wkracza w protofeministyczny świat wykształconych intelektualistek ze stowarzyszenia Blue Stockings Society („Siniszki”).

Jasmine Jones i Mark Umbers w „The Taste of the Town”. Fot.: Manuel Harlan

W tym sensie druga sztuka opowiada raczej o wspólnym rozwoju obojga państwa Hogarthów. Susannah Harker zachwyca w roli Jane, prowadząc ją ku większej niezależności, zachowując przy tym głębokie uczucie do męża. Keith Allen jest znakomity jako gburowaty, starszy Hogarth, wciąż pełen żaru, gdy przychodzi mu rywalizować z młodszym pokoleniem, któremu przewodzi portrecista „Josh” Reynolds. Sylvestra Le Touzel bawi do łez jako matka Jane, Lady Thornhill, rzucając cięte riposty przypominające skrzyżowanie Lady Bracknell z hrabiną wdową z Downton Abbey, by w późniejszych scenach uderzyć w bardziej poruszające, poważne tony.

W „The Taste of the Town” powraca cała obsada pierwszej części dyptyku. Mark Umbers jest odpowiednio wspaniały jako czarujący i górnolotny Garrick, a Ruby Bentall i Emma Cunniffe zapadają w pamięć jako ambitne „Siniszki”. Ian Hallard bawi epizodem w roli Horace'a Walpole'a – fircykowatego, uprzywilejowanego estety, który, paradoksalnie, żywi szczery podziw dla artysty, który go tak nienawidzi.

Ian Hallard i Emma Cunniffe w „The Taste of the Town”. Fot.: Manuel Harlan

Spektakl w reżyserii Anthony’ego Banksa jest siłą rzeczy utworem spokojniejszym i bardziej refleksyjnym, przenikniętym przeczuciem schyłku i śmierci, ale napisanym równie błyskotliwie i z dużą dawką humoru. Obok scenografii i kostiumów autorstwa Andrew D Edwardsa, produkcja świetnie wykorzystuje sugestywne projekcje wideo Douglasa O’Connella, przywołujące sielski spokój wsi w kontrze do gorączkowej atmosfery Londynu z „The Art of Success”. Razem te dwie sztuki tworzą inteligentną i niezwykle zabawną opowieść o tym, co to znaczy tworzyć sztukę – najlepiej obejrzeć je obie podczas jednego dnia jako pełny dyptyk.

Wystawiane wraz z „The Art of Success” w ramach cyklu „Hogarth’s Progress” do 21 października 2018 roku.

Przeczytaj naszą recenzję The Art Of Success

ZAREZERWUJ BILETY NA THE TASTE OF THE TOWN

ZAREZERWUJ BILETY NA THE ART OF SUCCESS