ELEŞTİRİ: My Country - A Work In Progress, National Theatre ✭✭✭✭✭

My Country; A Work in Progress (Vatanım; Devam Eden Bir Çalışma).

National Theatre.

10 Mart 2017

5 Yıldız

Hemen Bilet Al

Britanya halkının sesine kulak verilerek kurgulanan My Country, National Theatre'ın Avrupa Birliği'nden ayrılma kararına (Brexit) verdiği ilk tepkilerden biri. Sözcüklerin ve anıların aciliyet taşımasına rağmen metnin sahneden ziyade radyoya daha uygun kaçması, belgesel tiyatroda (verbatim theatre) sıkça rastlanan bir risk. Ancak Saray Şairi Carol Ann Duffy'nin malzemeyi tutarlı ve son derece keyifli bir yapıya dönüştürmesiyle bu endişeler burada boşa çıkıyor. Duffy, kurgusunda Britannia'yı; Cymru (Galler), Caledonia (İskoçya), Doğu Midlands, Güney-Batı, Kuzey İrlanda ve Kuzey Doğu'dan oluşan bileşenlerini Brexit oylamasını tartışmak üzere bir araya getiriyor. Bu prodüksiyonu bu kadar başarılı kılan ise yönetmen Rufus Norris'in oyuna nakşettiği yalın ama bir o kadar etkileyici tiyatral dildir.

Seema Bowri, Cavan Clarke, Laura Elphinstone, Adam Ewan, Penny Layden, Stuart McQuarrie ve Christian Patterson'dan oluşan topluluk; bölgelerinin konuşma kalıplarını ve ritimlerini kusursuzca yakalayarak Birleşik Krallık'ın çeşitlilik arz eden kimliğini harikulade bir şekilde yansıtıyor. Özellikle Penny Layden, sadece diğer üyelerin "Britney" diye hitap ettiği Britannia rolüyle (çantasından neşeyle fırlayan tüylü miğferiyle) değil, aynı zamanda Westminster'ı kapsayan bölgeyi temsil ederken sergilediği politikacı tiplemeleriyle göz dolduruyor. Boris tasviri tanıtım gerektirmeyecek kadar net, Farage taklidi ürkütücü derecede isabetli ve Gove performansı sahnede tam anlamıyla süzülüyor.

Oyunla kuracağınız bağ, Birleşik Krallık'ın hangi bölgesinden olduğunuza göre değişebilir. Merthyr'in sadece birkaç kilometre uzağında yetişmiş biri olarak, Cymru'ya dair her detayı tanıdım; muazzam Christian Patterson beni doğrudan Galler vadilerine götürdü. Galler'in sesini ve düşüncelerini, bilhassa gelecekten korkan ve diğer bölgeler tartışmaya başladığında üzülen 13 yaşındaki bir çocuğun ruh halini mükemmel bir şekilde yakalamıştı. Bölgelerin birbirlerinin klişeleriyle dalga geçtiği; gaydaların, Riverdance'in ve Galler'in hırçın bir Bassey'e dönüştüğü o görkemli parti sahnesi ise tek kelimeyle harikaydı!

Oyun ilerledikçe, oylama sürecinde ve sonrasında sıkça duyduğumuz temalar ve tartışmalar su yüzüne çıkıyor: göçmenlik, ödenekler, "öteki" korkusu ve göçmenlere sağlanan yardımlara duyulan adaletsizlik hissi, oylamanın açığa çıkardığı çıplak ırkçılığın yarattığı utançla yan yana duruyor. 75 dakikalık süresiyle oyun biraz hafif kalsa da ve tartışmanın her tarafını temsil ettiği için oylamanın sonucuyla ilgili fikirleri değiştirmese de -ki dürüst olmak gerekirse oyunun amacı bu değil- bizi sadece dinlemeye davet eden derinlikli bir eser. Yine de, Jo Cox cinayetinden sadece sekiz gün sonra Farage'ın "tek bir mermi atılmadan kazanılan zaferden" bahsettiğini duyduğumuz o anlarda, yapım biraz daha keskin ve öfkeli olabilirdi.

Ancak bu durum, dürüst olmam gerekirse beklediğimden çok daha iyi olan, muazzam oyuncu kadrosu ve rejisiyle dikkat çeken bu son derece eğlenceli gösteriye gölge düşürmüyor. Gecenin en güzel yanlarından biri bizdik; yani İngiliz seyircisi. Hâlâ kendimize gülebiliyoruz ve politikacıların yalanları ile halkın yaşadığı gerçekler arasındaki ironiyi takdir edebiliyoruz. Bu bende garip bir şekilde vatanseverlik duygusu uyandırdı. Geleceğimizi henüz bilmediğimiz için büyük Brexit oyunları henüz yazılmadı ama alt başlığında da belirtildiği gibi, bu "devam eden çalışma" mükemmel bir sohbet başlatıcı. Bölgenize turneye geldiğinde sakın kaçırmayın.

MY COUNTRY TURU İÇİN BİLET ALIN