RECENSIE: Alan Bennett - Keeping On Keeping On, Faber and Faber ✭✭✭✭

Keeping On Keeping On.

Alan Bennett

Faber and Faber.

4 Sterren

Bestel een exemplaar via Amazon.co.uk “Zelfs als ik Judi Dench met een hooivork zou neersteken, zou ik nog steeds worden gezien als een knuffelbeer,” zegt Alan Bennett over zijn status als 'nationaal monument'. Voor iedereen die zijn oeuvre, toneelstukken en dagboeken door de jaren heen op de voet heeft gevolgd, is het duidelijk dat Bennett een scherper randje heeft dan zijn onschuldige imago doet vermoeden.  Dit is het derde deel van zijn dagboeken en beslaat de jaren 2005-2015. Zijn vlijmscherpe observaties bieden een treffende momentopname van Groot-Brittannië onder Blair, Brown en vervolgens de Tories, lokale kwesties en natuurlijk zijn werk als toneelschrijver. In deze editie zijn ook de dagboekfragmenten opgenomen over de verfilmingen van The History Boys en The Lady in the Van, plus de ontwikkeling van zijn stukken in het National Theatre: The Habit of Art, Hymn , Cocktail Sticks en People. Het voelt alsof de fragmenten bijna willekeurig zijn gekozen; zijn cynische humor richt zich op een breed scala aan onderwerpen. In de inleiding anticipeert hij al op de lezer door toe te geven dat er waarschijnlijk veel te veel kerkbezoeken in staan. Dat klopt, maar het plezier (en soms de wanhoop) waarmee de architectuur samen met zijn echtgenoot Rupert wordt bekeken, is vermakelijk en getuigt van kennis van zaken.  Je beseft dat dit soort uitstapjes, ook naar locaties van de National Trust, hebben geleid tot het ontstaan van People. Het is schokkend hoeveel nieuwsfeiten uit deze periode ik alweer vergeten was, wat veel zegt over de constante informatiestroom waar we dagelijks aan blootstaan. Zijn pleidooi voor bibliotheken, zijn woede over de uitverkoop van staatseigendommen en publieke waarden (hij omschrijft Jeremy Hunt als een makelaar die kopers rondleidt in een pand), en zijn afkeer van Thatcher en Blair bieden allemaal inzicht in onze veranderende samenleving. Ja, hij zal nu vast worden aangevallen omdat hij een 'Leftie' zou zijn, maar voor een linkse rakker als ik snijdt hij veel hout. Als de dagboeken een minpunt hebben, is het dat een sterke rode draad ontbreekt. Zoek je een boek dat het schrijfproces van de toneelschrijver stapsgewijs uitlegt, dan is dit niets voor jou.  Hij noemt terloops een stuk waaraan hij werkt of een gebeurtenis in een repetitieruimte, maar hij staat nooit lang stil bij het proces; de volgende aantekening gaat weer over iets heel anders, en voor je het weet is het stuk in première gegaan zonder dat we echt een kijkje in de keuken hebben gekregen. Maar het boek barst van de anekdotes uit de showbizz, die teruggaan tot de jaren van Beyond the Fringe, en bevat prachtige herinneringen aan zijn familie. Vaak zijn de kortste en krachtigste fragmenten de beste: “26 mei. Tegenwoordig zou de weg naar Damascus een steile leercurve worden genoemd.” “1 mei. Onuitgesproken dialoog: We zitten in de auto wanneer een knap meisje te langzaam oversteekt. Als ik dapper (of krankzinnig) was geweest, had ik het raampje naar beneden gedraaid en gezegd: ‘Luister, we zijn pottenpootjes. Grote tieten doen ons niks.’” Met de toevoeging van de inleidingen bij de toneelstukken is het fijn om zoveel van zijn werk op één plek te hebben.  Er staan ook twee niet eerder gepubliceerde scripts in, Denmark Hill en de oorspronkelijke inspiratie voor de Talking Heads-monoloog Hand of God, wat dit een waardevolle editie maakt. Er is een nawoord geschreven op de dag van de uitslag van het EU-referendum, en ik hoop echt dat ik nog een vierde deel mag lezen waarin hij zijn ongezouten mening deelt over Brexit en Trump, en met welk werk hij ons in de toekomst ook mag verblijden.

BESTEL EEN EXEMPLAAR VAN ALAN BENNETTS KEEPING ON KEEPING ON