ELEŞTİRİ: Alan Bennett’tan Keeping On Keeping On, Faber and Faber ✭✭✭✭

Yola Devam Etmek (Keeping On Keeping On).

Alan Bennett

Faber and Faber.

4 Yıldız

Amazon.co.uk üzerinden sipariş verin Alan Bennett, kendisiyle özdeşleşen 'ulusal değer' statüsü hakkında şöyle diyor: “Judi Dench'i bir yabayla deşsem bile, hâlâ sevimli bir oyuncak ayı olarak görülürüm.” Kariyeri boyunca yazılarını, oyunlarını ve günlüklerini tutkuyla takip eden herkesin bildiği üzere, Bennett'ın o zararsız ve sevimli imajının altında çok daha keskin bir zekâ yatar. Bu eser, yazarın 2005-2015 yıllarını kapsayan günlüklerinin üçüncü cildi; asit kadar keskin gözlemleri Blair, Brown ve ardından Muhafazakâr Parti yönetimindeki Britanya'ya, yerel meselelere ve elbette bir oyun yazarı olarak kendi çalışmalarına dair etkileyici bir kesit sunuyor. Bu edisyonda The History Boys ve The Lady in the Van filmlerinin çekim günlüklerinin yanı sıra National Theatre'da sahnelenen The Habit of Art, Hymn, Cocktail Sticks ve People oyunlarının hazırlık süreçleri de yer alıyor. Günlük notları sanki rastgele seçilmiş gibi bir his uyandırıyor; Bennett'ın iğneleyici hicvi geniş bir yelpazedeki konuları hedef alıyor ve Giriş bölümünde okuyucuyu uyararak muhtemelen çok fazla kilise ziyareti olduğunu itiraf ediyor. Gerçekten de öyle; ancak eşi Rupert ile birlikte gezdikleri mimari yapılara duyduğu hayranlık (ve bazen umutsuzluk) oldukça keyifli ve bilgi dolu. Üstelik bu tür ziyaretlerin ve National Trust mülklerine yapılan gezilerin People oyununun doğuşuna nasıl zemin hazırladığını da anlıyorsunuz. Günlük bombardımana maruz kaldığımız modern dünyada, bu dönemde yaşanan ne kadar çok haberi ve olayı unuttuğumu fark etmek şaşırtıcıydı. Kütüphaneleri savunması, devlet mülklerinin ve değerlerinin satılmasına duyduğu öfke (Jeremy Hunt'ı, alıcılara ev gezdiren bir emlakçıya benzetiyor), Thatcher ve Blair'e duyduğu nefret; hepsi değişen toplumumuza dair önemli ipuçları sunuyor. Evet, şimdi 'solcu' olduğu için eleştirilecek; ama benim gibi bir solcu için söyledikleri çok mantıklı. Günlüklerin bir kusuru varsa, o da girişlerin güçlü bir izlekten yoksun olmasıdır. Eğer oyun yazarının gelişim sürecini adım adım anlatan bir kitap arıyorsanız, bu size göre olmayabilir. Üzerinde çalıştığı bir oyundan ya da prova odasındaki bir olaydan üstünkörü bahsediyor ama sürecin üzerinde asla derinlemesine durmuyor; bir sonraki giriş bambaşka bir konuyla ilgili oluyor ve hop bakmışsınız oyun prömiyer yapmış, sürecin detaylarını öğrenememişiz. Ancak kitap, Beyond the Fringe yıllarına kadar uzanan şov dünyası anekdotlarıyla dolup taşıyor ve ailesi hakkında hala çok zarif yorumlar ve anılar barındırıyor. Genellikle en kısa ve öz olan notlar en iyileri: “26 Mayıs. Bugünlerde Şam yolu (Damascus road) artık 'dik bir öğrenme eğrisi' olarak adlandırılırdı.” “1 Mayıs. Dile gelmeyen diyalog: Arabadayız, güzel bir kız sokağı çok yavaş geçiyor. Eğer cesur (ya da deli) olsaydım camı indirir ve şöyle derdim: 'Dinle tatlım, biz eşçinseliz. Büyük göğüsler bizim için bir şey ifade etmiyor.'” Metinleri önceden satın almış olsanız da, oyunlara yazılan önsözlerin de eklenmesiyle yazarın bu kadar çok eserini bir arada bulmak güzel olmuş. Ayrıca daha önce yayımlanmamış iki senaryo, Denmark Hill ve Talking Heads serisindeki Hand of God'ın orijinal esin kaynağı da kitapta mevcut; bu da kitabı oldukça değerli bir edisyon kılıyor. AB referandumu sonuçlarının açıklandığı gün yazılmış bir sonsöz var; umarım Brexit, Trump ve bizi büyülemeye devam edeceği her türlü yeni çalışmasına dair tepkilerini içeren dördüncü cilt günlüklerini de okuma şansımız olur.

ALAN BENNETT'IN "KEEPING ON KEEPING ON" KİTABINI SİPARİŞ EDİN