ELEŞTİRİ: Twelfth Night (On İkinci Gece), Space Theatre ✭✭✭

On İkinci Gece (Twelfth Night) 23 Temmuz

Space Theatre

3 Yıldız

Pell Mell Theatre Company, klasik eserlere getirdiği radikal ve dinamik yorumlarla tanınan bir topluluk. Bu yüzden, Shakespeare'in en sevdiğim oyunlarından biri olan ve popüler kültürde derin yer edinen On İkinci Gece'ye nasıl bir soluk getireceklerini merakla bekliyordum.

Aslında tanıtıma pek ihtiyacı olmayan bir eser (yine de kısaca özetleyelim); genç Viola, denizde kaybolan kardeşi Sebastian'dan ayrı düşer ve kendisini kurtaran Dük'ün hizmetine girebilmek için erkek kılığına bürünür. Zengin kontes Olivia, Viola'nın peşine düşerken, Viola ise bizzat Dük'ün aşkının pençesindedir.

En başından itibaren bu yapımın alışılagelmişin dışında olduğu seziliyor. İlk üç dakika, tek bir kelime dahi edilmeden sergilenen çarpıcı bir dans ve mim patlamasıyla başlıyor. Bu anarşi hissi tüm geceye hakim; her ne kadar her an tıkır tıkır işlemese de, sergilenen özgünlük ve yaratıcılık bir sonraki adımda neyle karşılaşacağınızı asla kestirememenize neden oluyor.

Giulia Scrimieri'nin kostümleri tam anlamıyla bir görsel şölen; palyaçovari canlı renkler ve tuhaf ayrıntılarla bezeli. Lucy Laing'in hayat verdiği zarif Olivia'da bile hafif bir "Ölü Gelin" havası varken, Toby'nin muzip çetesi bir iskambil destesinden fırlamış kraliyet ailesini andırıyor.

Hareket kurgusu muazzam. Oyunun komedi zirveleri (çalılıkların arkasına saklanan üçkağıtçılar ve Antonio'nun 'sarı diz bağı' sahnesi), akıllıca bloklamalar ve fiziksel komedi sayesinde adeta küllerinden doğmuş. Abartılı hareketlerin dikkat dağıttığı tek an, giriş sahnesinde arka planda jimnastik yapan oyuncular oldu.

Yapımın dizginlenemez enerjisi kostüm ve sahnelemede harikalar yaratsa da, zaman zaman aşırı oyunculuğa (over-acting) kaçılmasına yol açmış. Lawrence Boothman'ın demonik ve grotesk Feste yorumu buna iyi bir örnek. Kadronun geri kalanı zaten sirk temalı konsept gereği palyaço gibi davranırken, Feste mecburen 'aklını kaçırmış bir üst-palyaço' rolüne bürünmüş. Boothman'ın doğal karizması ve güçlü sesi genel olarak bu durumu kurtarıyor; en iyi anlarında bana Cabaret'deki Alan Cumming'i anımsattı. Yine de, Malvolio'nun bir Amerikan yarışma sunucusu tarzında sorgulandığı sahne gibi, bazı yeniliklerin pek de yerine oturmadığı ve performasın biraz fazla 'rol çalmaya' dönüştüğü anlar vardı.

Yetenekli kadronun kolektif başarısı takdire şayandı; Ella Garland'ın Viola'sı sevimli ve sıcak bir portre çizerken, Lucy Laing'in Olivia'sıyla kimyası uyuşmuştu. Andrew Seddon, Malvolio rolünde yerinde bir zavallılık içindeydi, ancak hak ettiği sonu bulduğunu hissettirecek kadar 'itici' bir portre çizmediğini söyleyebilirim.

Caroline Short, sinsi Maria rolünde güçlü bir performans sergilerken, Angus Howard'ın Sir Andrew'u ölçülü ve komikti. Ayrıca Toby'nin neşeli ekibine de ayrı bir parantez açmak gerek; yüz ifadeleri ve sahnede yarattıkları gerilim, küçük sahneleri bile özel kılmayı başarmış.

Jenny Gamble'ın elinde kısıtlı bir bütçe olduğu aşikar, ancak ortaya çıkan iş hem zeki hem de yaratıcı. Ring benzeri bir boks alanı ile beyaz perdeler üzerindeki keskin projeksiyon kullanımları, oyunun ikinci yarısına büyük canlılık katmış. Besteci Adrian York'un metne eklediği yeni müzikler dönemin ruhuyla o kadar uyumlu ki, hangi kısımların ona ait olduğunu anlamak neredeyse imkansız! Finaldeki dans sekansı ise harikaydı ve gösteriyi sönük bir veda yerine görkemli bir finalle noktaladı.

On İkinci Gece gibi rüştünü ispatlamış bir klasikten ayrılırken, yeni bir şey görmüş olma hissini yakalamak nadirdir. İyi ya da kötü (çoğunlukla iyi), Pell Mell ekibi yaratıcılıklarını konuşturmuş ve yakın zamanda Globe'da göremeyeceğiniz kadar hareketli ve enerjik bir yapım ortaya çıkarmış.

On İkinci Gece, 12 Ağustos 2015 tarihine kadar Space Theatre'da sahnelenmeye devam ediyor.